واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 275
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 44787
caverna2, cavern2
حفره یا فضایی در بدن که ممکن است توخالی یا توپر باشد
به‌کاربرید به‌جای: غار مرده
غاری که در آن رطوبت وجود دارد و غارنهشته‌ها (speleothems) در آن رشد می‌کنند متـ . غار فعال active cave
active cave
به‌کاربرید به‌جای: غار زنده
غاری که براثر فرایندهای آتشفشانی ایجاد شده باشد
غاری که در آن رطوبت وجود ندارد و غارنهشته‌ها (speleothems) در آن رشد نمی‌کنند متـ . غار خشک dry cave
نوعی غار یخساری با چند متر ارتفاع و عرض که نزدیک به انتهای یخسار تشکیل می‌شود
cavernitis
التهاب جسم غاری آلت تناسلی مردان
cavernous
1. دارای غار یا حفره‌های توخالی؛ مربوط به غار 2. ویژگی صدای برآمده از حفرات مرتعش غاری‌شکل
Anser erythropus
گونه‌ای از تیرۀ اردکیان و راستۀ غازسانان با پیشانی شیب‌دار و حلقۀ چشمان زرد و پاهای قرمز
گونه‌ای کوچک جثه از اردکیان و راستۀ غازسانان با بدن حنایی یا قهوه‌ای روشن و بال‌های سفید
گونه‌ای از اردکیان و راستۀ غازسانان با بدن خاکستری و طوق تیرۀ مایل به قرمز
Anser cygnoides
گونه‌ای بزرگ از اردکیان و راستۀ غازسانان با گردن نسبتاً دراز و پاهای بلند و پرهای خاکستری روشن
Anseriformes
پرندگانی با بدن بزرگ و گردن بلند که آروارۀ پایینشان صاف و آروارۀ بالایشان مخروطی است
ذرات ریز گردوخاک معلق در هوا
ذرات ریز گردوخاک یا نمک پراکنده در بخشی از جوّ
غبار یا خاکستر یا دیگر مواد بسیار ریزی که معمولاً پس از فوران‌های آتشفشانی در جوّ معلق می‌شوند
ابری از غبار که صفحۀ منظومۀ شمسی را فراگرفته است و باعث ایجاد نور منطقـه‌البروجی می‌شود
fugitive dust
غباری که از قسمت‌های دیگر سامانۀ خروجی به‌غیراز دودکش خارج می‌شود
نشستن ذرات موجود در هوا با نیروی وزن خود بر سطوح گوناگون
diamond dust
ذرات بسیار ریز بلور یخ که از آسمان ظاهراً بدون ابر می‌ریزد
lingual glands
غدد بزاقی فرعی زبان
پوش‌چنگاری که منشأ آن بافت غده‌ای است
mucinous adenocarcinoma, mucinous carcinoma, colloid carcinoma, colloid cancer
نوعی پوش‌چنگار غده‌ای که ترشح لیزینه‌ای زیادی دارد
papillary adenocarcinoma, polypoid adenocarcinoma
نوعی پوش‌چنگار غده‌ای که تودینه‌ای تشکیل‌شده از برآمدگی‌های انگشت‌مانند دارد
gastric adenocarcinoma, gastric carcinoma, adenocarcinoma of the stomach
پوش‌چنگار غده‌ای بسیار شایعی که از دیوارۀ معده منشأ می‌گیرد
نوعی پوش‌چنگار غده‌ای که در تنۀ مثانه ایجاد می‌شود و معمولاً پوشیده از لیزابه است
پوش‌چنگار غده‌ای که از نایژه‌های ریه منشأ می‌گیرد
clear cell adenocarcinoma, clear cell carcinoma, mesonephroma
تومور بدخیم و نادر در مجرای تناسلی زنان که لوله‌ها یا کیسه‌های کوچکی دارد که بعضی یاخته‌های آن نعل‌شکل هستند و برخی دیگر میان‌یاختۀ روشن دارند