واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 285
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
caverna 2, cavern 2
حفره یا فضایی در بدن که ممکن است توخالی یا توپُر باشد
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
نگاه کنید به: غار مرده
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
غاری که در آن رطوبت وجود دارد و غارنهشته‏ها (speleothems) در آن رشد می‌کنند متـ . غار فعال active cave
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
active cave
نگاه کنید به: غار زنده
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
غاری که براثر فرایندهای آتشفشانی ایجاد شده باشد
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
غاری که در آن رطوبت وجود ندارد و غارنهشته‏ها (speleothems) در آن رشد نمی‌کنند متـ . غار خشک dry cave
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
نوعی غار یخساری با چند متر ارتفاع و عرض که نزدیک به انتهای یخسار تشکیل می‌شود
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
cavernitis
التهاب جسم غاری آلت تناسلی مردان
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
speleothem, flowstone, dripstone flowstone, dripstone
سنگ کلسیم‌کربناتی نهشته‌شده در غارها
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
cavernous
1. دارای غار یا حفره‌های توخالی؛ مربوط به غار 2. ویژگی صدای برآمده از حفرات مرتعش غاری‌شکل
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
Anser erythropus
گونه‏ای از تیرۀ اردکیان و راستۀ غازسانان با پیشانی شیب‏دار و حلقۀ چشمان زرد و پاهای قرمز
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی- علوم جانوری
گونه‏ای کوچک جثه از اردکیان و راستۀ غازسانان با بدن حنایی یا قهوه‏ای روشن و بال‌های سفید
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی- علوم جانوری
گونه‏ای از اردکیان و راستۀ غازسانان با بدن خاکستری و طوق تیرۀ مایل به قرمز
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی- علوم جانوری
Anser cygnoides
گونه‏ای بزرگ از اردکیان و راستۀ غازسانان با گردن نسبتاً دراز و پاهای بلند و پرهای خاکستری روشن
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی- علوم جانوری
Anseriformes
پرندگانی با بدن بزرگ و گردن بلند که آروارۀ پایینشان صاف و آروارۀ بالایشان مخروطی است
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی- علوم جانوری
ذرات ریز گردوخاک معلق در هوا
حوزه موضوعی: مهندسی محیط‌زیست و انرژی
ذرات ریز گردوخاک یا نمک پراکنده در بخشی از جوّ
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
غبار یا خاکستر یا دیگر مواد بسیار ریزی که معمولاً پس از فوران‌های آتشفشانی در جوّ معلق می‌شوند
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
ابری از غبار که صفحۀ منظومۀ شمسی را فراگرفته است و باعث ایجاد نور منطقـه‌البروجی می‌شود
حوزه موضوعی: نجوم‌
fugitive dust
غباری که از قسمت‌های دیگر سامانۀ خروجی به‌غیراز دودکش خارج می‌شود
حوزه موضوعی: مهندسی محیط‌زیست و انرژی
نشستن ذرات موجود در هوا با نیروی وزن خود بر سطوح گوناگون
حوزه موضوعی: مهندسی محیط‌زیست و انرژی
diamond dust
ذرات بسیار ریز بلور یخ که از آسمانِ ظاهراً بدون ابر می‏ریزد
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
lingual glands
غدد بزاقی فرعی زبان
حوزه موضوعی: پزشکی-دندان‌پزشکی
پوش‌چنگاری که منشأ آن بافت غده‌ای است
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
پوش‌چنگار انگوره‌ای
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
mucinous adenocarcinoma, mucinous carcinoma, colloid carcinoma, colloid cancer
نوعی پوش‌چنگار غده‌ای که ترشح لیزینه‌ای زیادی دارد
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
papillary adenocarcinoma, polypoid adenocarcinoma
نوعی پوش‌چنگار غده‌ای که تودینه‌ای تشکیل‌شده از برآمدگی‌های انگشت‌مانند دارد
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
gastric adenocarcinoma, gastric carcinoma, adenocarcinoma of the stomach
پوش‌چنگار غده‌ای بسیار شایعی که از دیوارۀ معده منشأ می‌گیرد
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
نوعی پوش‌چنگار غده‌ای که در تنۀ مثانه ایجاد می‌شود و معمولاً پوشیده از لیزابه است
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی
پوش‌چنگار غده‌ای که از نایژه‌های ریه منشأ می‌گیرد
حوزه موضوعی: علوم پایۀ پزشکی