واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 783
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 44787
concerted elimination
نوعی حذف که اغلب با شکست و تشکیل هم‌زمان پیوندها انجام می‌شود
elliptical
دارای عنصری حذف‌شده
Avicennia
سرده‌ای از حرّائیان درختی کوچک با حدود یازده گونه با برگ‌های متقابل خاکستری و گل‌های کوچک و منظم و کاسه و جام هم‌پوش و تخمدان فوقانی متـ . سینا
Avicenniaceae
تیره‌ای از نعناسانان درختی یا درختچه‌ای با یک سرده و حدود یازده گونه که در نواحی میان‌کشندی دریا در نزدیکی پایرودها (estuaries) می‌رویند و دارای ریشه‌های هوایی هستند متـ . سینائیان
فروش ویژۀ کالا یا خدمات با قیمت کاهش‌یافته
hotel security
مجموع فعالیت‌های ایمنی که در واحدهای اقامتی برای مقابله با اتفاقات غیرمترقبه، از قبیل دزدی و آتش‌سوزی انجام می‌شود
دارای ویژگی حرف اضافه
preposition 2, adposition
یکی از مقوله‌های اصلی واژگانی که رابطۀ میان سازه‌های جمله را نشان می‌دهد
phoneword, vanity number
نام یا حروفی که به‌جای شمارۀ تلفن به کار می‌رود و معمولاً برای صاحب شماره معنای خاصی دارد
professional
فردی که به‌طور مستمر در ازای دریافت مزد به فعالیت ورزشی می‌پردازد
conflicting movements
ادغام شدن تردد دست‌کم دو جریان ناهمسو از وسایل نقلیه یا افراد پیاده در تقاطع‌ها
جابه‌جایی شناور در آب
cloud movement
جابه‌جایی ابرها یا حرکت ابرهای منفرد در درون مجموعۀ ابرهای منفرد که از سطح زمین یا داخل هواپیما یا ماهواره دیده می‌شود
administrative movement
حرکت سازمان‌یافتۀ نیروها و خودروها برای تسریع در حرکت و صرفه‌جویی در وقت و انرژی، هنگامی که خطر مداخلۀ نظامی دشمن در میان نباشد
running movement
حرکت قطار در خط اصلی که با مجوز علامت اصلی صورت می‌گیرد
حرکت چرخشی دوربین به راست یا چپ، حول محور ثابت و در سطح افق متـ . افق‌گرد
translational motion
حرکت جسم صلب بدون هیچ‌گونه چرخش
به‌کاربرید به‌جای: گردش 3
چرخش خط اوج و حضیض در مدار بیضوی جرمی به دور جرم دیگر که براثر اختلالات گرانشی یک یا چند جرم آسمانی دیگر در نزدیک آن دو رخ می‌دهد
critical movement
بیشترین حجم تردد، در هنگام سبز بودن چراغ در یک مسیر
counterclockwise motion
حرکت در جهت مخالف حرکت عقربه‌های ساعت
قاعده‌ای گشتاری در برخی از زبان‌ها که گزارۀ پرسش‌واژه‌ای را به جایگاه آغازین جمله می‌آورد
conjunct motion
حرکت از یک صدا به صدای مجاور در یک بخش (part)
میدان سرعت افقی که برای آن می‌توان تقریب تختالی را به‌ کار بست
جابه‌جایی تدریجی راستای محور چرخش زمین یا هر جسم چرخان که مخروطی فرضی را در فضا ایجاد می‌کند
حرکتی که در آن دامنۀ انتشار عمودی دودستون بین دو لایۀ وارونگی محدود می‌شود
حرکت بخشی از سطح زمین به‌صورت یک واحد
mass wasting
جدا شدن خرده‌سنگ‌ها و مواد خاکی و حرکت آنها به سمت فروشیب براثر نیروی گرانش که ممکن است جابه‌جایی کند باشد، مانند خزش و جابه‌جایی تند، ‌مانند سنگ‌ریزش
collective motion
حرکت ذره‌های درون هسته به‌طوری‌که موقعیت نسبی ذرات تغییر نکند یا فقط اندکی تغییر کند