واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 3064
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
tachycardic
tachycardiac
حوزه موضوعی: پزشکی
tachymeter
tacheometer
حوزه موضوعی: مهندسی نقشه‏برداری
tachymetry
tacheometry
حوزه موضوعی: مهندسی نقشه‏برداری
tachyphagia
سریع یا شتاب‌زده خوردن غذا
حوزه موضوعی: تغذیه
tachyphylaxis
کاهش سریع پاسخ به اثر درمانی دارو در نتیجۀ مصرف مکرر آن
حوزه موضوعی: علوم دارویی
نفس کشیدن سریع‌تر از معمول
حوزه موضوعی: پزشکی
TACINTEL
tactical intelligence
حوزه موضوعی: علوم نظامی
tacit knowledge
دانشی ناظر بر شناختی که در ذهن افراد وجود دارد
حوزه موضوعی: آینده‌پژوهی
لایه‏ای از قیر مذاب که برای چسباندن دو لایۀ آسفالت استفاده به‏کار می‌رود
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری-جاده‌ای
هریک از جوش‌های کوچک فاصله‌دار برای هم‌راستا نگاه داشتن قطعات در حین جوشکاری اصلی
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب، مهندسی مواد و متالورژی
tack welder, tacker
شخصی که به‌صورت دستی یا نیمه‌خودکار خال‌جوش می‌زند
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب
tacker
tack welder
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب
اتصال دادن قطعات فلزی با جوش‌های منقطع و کوتاه در راستای خط جوش
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب
tackle
در فوتبال، اقدام برای سلب مالکیت توپ از حریف یا گرفتن آن با استفاده از پا
حوزه موضوعی: ورزش
بازیکنی که تک می‌کند
حوزه موضوعی: ورزش
دسته‌ای در ساختار شیمیایی بسپارها که به‌صورت یک واحد تکرارشوندۀ دارای پیکربندی در یک توالی آرایشمند قرار دارد
حوزه موضوعی: شیمی
بسپاری در یک توالی آرایشمند که مولکول‌های آن شامل دسته‌های آرایشمندی است که به‌صورت خطی به هم وصل شده‌اند
حوزه موضوعی: شیمی
بسپاری با ساختار فضایی منظم
حوزه موضوعی: شیمی، مهندسی بسپار، مهندسی بسپار- تایر، مهندسی بسپار ـ علوم و فنّاورى رنگ
آنچه مربوط به بهکارگیری نیروها در میدان نبرد است
حوزه موضوعی: علوم نظامی
افسری که در هنگام عبور از ساحل، به نیابت از فرماندهِ نیروهای پیاده‌شونده، مسئولیت واپایش و هماهنگی عملیات هوایی را در منطقۀ فرماندهی عملیات نیروهای پیاده‌شونده بر عهده دارد
حوزه موضوعی: علوم نظامی
تأسیسات عمدۀ هوایی دریاپایه که در عملیات راهکنشی هوایی، واپایش همۀ هواگَردها و عملکردهای اخطار هوایی را بر عهده دارد اختـ . ماهراه TACC
حوزه موضوعی: علوم نظامی
افسری که از درون یک هواگَرد مسئولیت هماهنگی هواگَردها را در عملیات پشتیبانی هوایی از نیروهای مستقر در زمین یا دریا برعهده دارد اختـ . هَماراه TAC
حوزه موضوعی: علوم نظامی
تأسیسات عملیات هوایی تحت واپایش فراگیر مرکز واپایش هوایی راهکنشی مَه‌راه یا مرکز فرماندهی هوایی راهکنشی که ازطریق هواگرد و ارائۀ خدمات اخطار هوایی، عملیات هوایی راهکنشی در یک منطقۀ مشخص را هدایت می‌کند اختـ . مَه‌راه TADC
حوزه موضوعی: علوم نظامی
tactical air officer, afloat
افسر هوایی تحت فرماندهی نیروی آب‌خاکی که برنامه‌ریزی همۀ مراحل مشارکت هوایی عملیات آب‌خاکی و عملیات پشتیبانی هوایی نیروها را در مسیر و در داخل منطقۀ هدف هماهنگ می‌کند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
منطقه‌ای عموماً خارج از تیررس توپ‌خانۀ سبک دشمن که در آنجا واحدها اقدامات مربوط به آماده‌سازی نهایی را انجام می‌دهند و پیش از حرکت استراحت می‌کنند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
tactical call sign
شناسه‌ای که به نیروهای خودی امکان می‌دهد تا فرماندهی راهکنشی یا تأسیسات ارتباطی راهکنشی را شناسایی کنند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
tactical combat force, TCF
واحدی رزمی با پشتیبانی رزمی مناسب و برخوردار از امکانات پشتیبانی خدمات رزمی که وظیفۀ مقابله با تهدیدهای سطح سوم، یعنی نیروی پشت جبهۀ دشمن را بر عهده دارد
حوزه موضوعی: علوم نظامی
شرح وضعیتی اجمالی که مبنای پذیرفته‌ای است برای بسط و تکمیل رهنامۀ راهکنشی در آینده
حوزه موضوعی: علوم نظامی
tactical deception group
سازمانی رزمی که عملیات فریب دشمن را به روش‌های الکترونیکی و ارتباطاتی و بصری برای ارائۀ اطلاعات غلط به دشمن طراحی می‌کند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
tactical diameter
قطر نیم‌دایره‌ای که در نتیجۀ گردش 180 درجه‌ای شناور با ثابت نگه داشتن سرعت و زاویۀ سکان نسبت به راه اصلی به وجود می‌آید
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی