واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 3064
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
table tent, tent card
کارت چاپی تاشده‌ای که برای تبلیغ غذا و نوشیدنی و انواع خدماتی که در مهمان‌خانه ارائه می‌شود بر روی میز غذاخوری/ رستوران و پیشخان نوشگاه و میز پذیرش مهمان‌خانه می‌گذارند
حوزه موضوعی: گردشگری و جهانگردی
tableau 1
tableau vivant (fr.)
حوزه موضوعی: هنرهای نمایشی
tableau 2
در ساختار غیرارسطویی و خطی، بخشی از نمایش که با تغییر آرایه و موقعیت، بدون در نظر گرفتن توالی زمانی و مکانی، همراه است
حوزه موضوعی: هنرهای نمایشی
tableau vivant (fr.), tableau 1
موقعیت یا وضعیتی تصویرگونه و ایستا در نمایش که در آن بازیگران برای تأکید بر برخی لحظات کاملاً ساکن در برابر تماشاگران ظاهر می‌شوند
حوزه موضوعی: هنرهای نمایشی
tablemount
guyot
حوزه موضوعی: اقیانوس‌شناسی، زمین‌شناسی
tablet 1
tablet computer
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
tablet 2
یک شکل دارویی جامد با وزن و اندازه و صورت‌های مختلف
حوزه موضوعی: علوم دارویی
فرایند پوشاندن هستۀ قرص با یک لایۀ نازک
حوزه موضوعی: علوم دارویی
tablet coating 2
لایۀ نازکی که هستۀ دارویی قرص را می‌پوشاند
حوزه موضوعی: علوم دارویی
tablet computer, tablet 1
افزارۀ رایانشی دستی و مجهز به نمایشگر لمسی که در آن نمایشگر نقش صفحۀ نوشتن یا ترسیم را هم ایفا می‌کند
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
tablet disintegration
disintegration 2
حوزه موضوعی: علوم دارویی
tablet disintegration test
disintegration test
حوزه موضوعی: علوم دارویی
tablet disintegration time
disintegration time
حوزه موضوعی: علوم دارویی
دستگاه فشرده‌سازی که گرد دارو را به قرص‌های هم‌شکل و هم‌وزن تبدیل می‌کند
حوزه موضوعی: علوم دارویی
ظروفی که برای غذا خوردن از آنها استفاده میشود، از قبیل بشقاب و لیوان و کارد و چنگال
حوزه موضوعی: گردشگری و جهانگردی
tablier
deck 3
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری-جاده‌ای
بسامدهای مورد استفادۀ گروهی از نیروهای خودی که، به دلیل اهمیت آن، سایر نیروهای خودی باید از تداخل در آن پرهیز کنند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
taboo word
واژه‏هایی که بیان آنها در نزد قومی به دلایل مذهبی یا رعایت ادب پسندیده نیست
حوزه موضوعی: زبان‏شناسی
tabor
tambourine
حوزه موضوعی: موسیقی
tabular iceberg, table iceberg2, barrier iceberg2
کوه یخی با کناره‌های صخره‌ای و رویۀ تخت که معمولاً از رَف‌یخ جدا شده است
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
نگاه کنید به: مقدار الکل تعرقی
حوزه موضوعی: اعتیاد
هماهنگ‌کنندۀ هوایی ‌راهکنشی
حوزه موضوعی: علوم نظامی
نگاه کنید به: مرکز واپایش هوایی راهکنشی
حوزه موضوعی: علوم نظامی
tacheometer, tachymeter
نوعی دستگاه نقشه‏برداری برای تعیین سریع راستا و فاصله
حوزه موضوعی: مهندسی نقشه‏برداری
tacheometric traverse/ tachymetric traverse
پیمایشی که با استفاده از تندیاب یعنی با اندازه‌گیری هم‌زمان فاصله و ارتفاع یا بلندا انجام می‌شود
حوزه موضوعی: مهندسی نقشه‏برداری
tacheometry, tachymetry
روشی در نقشه‏برداری برای تعیین سریع و هم‏زمان سمت و فاصله و اختلاف ارتفاع توسط تُندیاب
حوزه موضوعی: مهندسی نقشه‏برداری
دستگاه نصب‏شده بر روی وسایل نقلیۀ عمومی مسافربر بین‏شهری، از قبیل اتوبوس و مینی‏بوس و سواری، که به‌وسیلۀ سه سوزن، سرعت و ساعت و مسافت طی‏شده را بر روی صفحۀ مدور ثبت می‏کند
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری-جاده‌ای، علوم نظامی
tachyathetosis
restless-leg syndrome
حوزه موضوعی: روان‏شناسی
tachycardia
بیشتر شدن تعداد ضربان قلب به بیش‌ازحد بهنجار که عموماً بیش از 100 ضربه در دقیقه است
حوزه موضوعی: پزشکی
tachycardiac/ tachycardic
1. آنچه باعث تندتپشی می‌شود 2. دچار تندتپشی یا مربوط به آن
حوزه موضوعی: پزشکی