واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 1918
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
L-head engine
side-valve engine
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
L/D
lift/drag ratio
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
lab-on-a-chip
سامانۀ فوق‌ریز و یکپارچۀ آزمایشگاهی بر روی یک تراشه
حوزه موضوعی: نانوفنّاوری
label 1
باریکه‏ای از کاغذ یا مقوا یا فلز که بر چیزی نصب می‌شود و بر روی آن اطلاعات یا دستورالعمل مرتبط با آن چیز نوشته می‌شود
حوزه موضوعی: عمومی
نصب باریکه‏ای از کاغذ یا مقوا یا فلز بر چیزی که بر روی آن اطلاعات یا دستورالعمل مرتبط با آن چیز نوشته می‌شود
حوزه موضوعی: عمومی
label 3, étiquette 1 (fr.)
برگه یا برچسبی که قیمت اجناس را نشان دهد
حوزه موضوعی: عمومی
label 4, étiquette 2 (fr.)
قطعۀ کوچکی از کاغذ یا مقوا یا کاغذ پوستی، با چسب یا بدون چسب، که از آن برای دریافت اطلاعات مربوط به خدمات پُستی، شامل نشانی و مُهرهای پرداخت و هزینه‏های پُستی، استفاده می‏کنند
حوزه موضوعی: مهندسی مخابرات - پست
labial
مربوط ‌به لب یا در سمت لب
حوزه موضوعی: پزشکی-دندان‌پزشکی
labial frenum
چین‌ مخاطی‌ در خط‌ میانی‌ که‌ لب‌ را به‌ لثه‌ متصل‌ و آن‌ را مهار می‌کند
حوزه موضوعی: پزشکی-دندان‌پزشکی
labial surface
سطح دهلیزی دندان‌های قدامی که با سطح دهلیزی لب‌های بالا و پایین در تماس است
حوزه موضوعی: پزشکی-دندان‌پزشکی
labial teeth
anterior teeth
حوزه موضوعی: پزشکی-دندان‌پزشکی
labial vestibule
بخشی‌ از دهلیز دهان‌ که‌ بین‌ لب‌ و سطح‌ لبی‌ دندان‌ها یا برآمدگی‌ آرَکی‌ باقی‌مانده ‌قرار دارد
حوزه موضوعی: پزشکی-دندان‌پزشکی
Labiatae
Lamiaceae
حوزه موضوعی: زیست‌شناسی- علوم گیاهی
همتافتی که برخی از لیگاندهای آن به‌راحتی با دیگر لیگاندهای موجود در محلول قابل تعویض است
حوزه موضوعی: شیمی
کیفیتی ناظر بر سهولت جانشینی گروه‌های متصل در همتافت‌ها و مولکول‌ها
حوزه موضوعی: شیمی
labilized gravimeter
astatized gravimeter
حوزه موضوعی: ژئوفیزیک
labio-labial
bilabial
حوزه موضوعی: زبان‏شناسی
مربوط به لب‌ها و دندان‌ها
حوزه موضوعی: پزشکی-دندان‌پزشکی
labium
window 2
حوزه موضوعی: موسیقی
محل یا بنگاهی که می‌توان از آن نیروی کار تأمین کرد
حوزه موضوعی: م. پروژه، نظامی
labor-intensive
ویژگی فعالیت‌هایی تولیدی که در آنها نسبت کار نیروی انسانی به به‌کارگیری ماشین‌آلات بیشتر است
حوزه موضوعی: مدیریت-مدیریت پروژه
تشخیص حاصل از بررسی‌های شیمیایی و میکروسکوپی و ایمنی‌شناختی و آسیب‌شناختی خون و ترشحات و بافت‌ها
حوزه موضوعی: پزشکی
بخشی از زادمان که از آغاز انقباض‌های رحم شروع می‌شود و تا خروج کامل جفت ادامه دارد
حوزه موضوعی: علوم سلامت
labour economics
مطالعۀ نیروی کار به‌عنوان یکی از عوامل اثرگذار در فرایند تولید
حوزه موضوعی: اقتصاد
آمارگیری‌ای که در آن میزان بیکاری، اشتغال، خوداشتغالی، ساعات کار، تعلیق از کار، آموزش و کارورزی اندازه‌گیری می‌شود
حوزه موضوعی: آمار‏
labour union 1
trade union 1
حوزه موضوعی: اقتصاد
labour union 2, trade union 2
سازمانی متشکل از دستمزدبگیران و حقوق‌بگیران که با هدف کمک و حمایت متقابل و چانه‌زنی جمعی با کارفرمایان تشکیل می‌شود متـ . اتحادیه 2 union 2
حوزه موضوعی: اقتصاد
labour-intensive technology
فنّاوری‌ای که در آن منابع انسانی در کنار دیگر عوامل نقش محوری دارد
حوزه موضوعی: مدیریت فنّاوری
labyrinth
مجرای پرپیچ‏وخم گوش درونی
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی
عمل برداشتن پیچال
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی