واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 171
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 44787
مکعب‌مستطیل بتنی برای جداسازی سطوح سواره‌رو از پیاده‌رو و باغچه
kerbing rib, kerbstone rib
نوار برجسته‌ای بر روی بخش بالایی دیوارۀ تایر برای محافظت از تایر در صورت برخورد با جدول معبر
kerf, saw cut, saw kerf
عرض شکافی که برش ارّه در چوب ایجاد می‌کند
ایجاد ارّه‌خور در چوب
برش چوب بدون ایجاد ارّه‌خور
ارّه‌کشی چوب بدون ایجاد ارّه‌خور
دانۀ کامل گندم، جو، ذرت و سایر غلات
بخشی از بذر که در درون‌پوستۀ بذر قرار دارد
یخ مات فرینی که بسیار بی‌نظم و تیره و کم‌چگالی است
ketogenic diet, high fat diet
رژیمی با مقدار زیاد چربی و حداقل میزان پروتئین و کربوهیدرات
وضعیت ناشی از سوخت‌وسازی که در آن سرعت تولید ذرات کتونی در بدن بیش از سرعت مصرف آنهاست
دسته‌ای از طبل‌ها با بدنۀ کاسه‌ای‌
جوش‌آوری که از مایع داغ جاری در لوله برای تبخیر اجزای سبک مایع جاری در پوسته استفاده می‌کند
key 1
نگاه کنید به: keystone
اهرمی در برخی از سازها که نوازنده برای تولید صوتی معین روی آن فشار می‌آورد
[رایانه و فنّاوری اطلاعات، رمز] مقداری که از آن برای واپایش عملیات رمزنگاشتی مانند رمزگشایی و رمزگذاری و امضا یا وارسی آن، استفاده می‌کنند [موسیقی] در سازهای بادی چوبی، اهرمی که برای بازوبسته کردن سوراخ‌های ساز به کار می‌رود
چکیدۀ داده‌نامه‌ حاوی مشخصۀ گونه‌های مهم
key agreement
نوعی تبادل کلید که در آن دو یا چند کاربر با اجرای یک قرارداد به روش امن یک کلید را به اشتراک می‌گذارند
به‌کاربرید به‌جای: نشان‌لایه
key block
نگاه کنید به: keystone
key distribution
یکی از مهم‌ترین مباحث مرتبط با سامانه‌های رمز که کلیدها را در اختیار پودمان‌ها قرار می‌دهد
key distribution centre, KDC
هستاری که شاه‌کلید گره‌های موجود در شبکه را در اختیار دارد و همچنین قادر است کلید جلسه را برای همۀ گره‌ها به‌صورت دوبه‌دو تولید کند
سپردن کلید رمزنگاشتی به یک یا چند نهاد ثالث معتبر برای بازیابی آن تحت شرایطی خاص
key establishment
روند توزیع امن کلیدهای رمزنگاشتی بین پودمان‌ها
به اشتراک گذاشتن یک کلید مخفی بین دو طرف به هر روش
key expansion
روالی برای تولید کلیدهای دور یا زیرکلیدها (sub-key) از کلید رمز یا کلید اصلی (main key)
به‌کاربرید به‌جای: رمزدوره
منبع اصلی نور صحنه که بر موضوع می‌تابد و شکل و بافت آن را مشخص می‌کند
نرم‌افزاری که ضربه‌های کاربر رایانه بر کلیدها را در پرونده‌ای ذخیره می‌کند تا بعداً آن پرونده را برای رخنه‌گر ارسال کند
ذخیرۀ ضربه‌های کاربر رایانه به کلیدها در یک پرونده تا بعداً آن پرونده برای رخنه‌گر ارسال شود