واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 211
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
joint holder user installation
fuel farms
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
joint logistics
علم و فن طرح‌ریزی و اجرای عملیات آمادی توسط فرماندهِ مشترک نیروهای کشور
حوزه موضوعی: علوم نظامی
joint mice, loose bodies
قطعۀ کوچکی از غضروف یا استخوان که در مفصل سرگردان است
حوزه موضوعی: اَرتاپزشکی
joint opening
root opening
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب
joint operations
عملیاتی که دو یا چند نیرو از نیروهای مسلح یک کشور انجام می‏دهند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
joint owner, joint owners, part owners
هریک از صاحبان کشتی یا کشتی‌هایی که به دو نفر یا بیشتر تعلق دارد
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
joint owners
joint owner
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
عملیات فشردن زیر درز به‌صورتی‌که از سایر نقاط ریل بالاتر قرار گیرد تا افتادگی درز را جبران کند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
joint penetration
نفوذ فلز جوش در فاصله بین رویۀ جوش تا عمیق‌ترین قسمت جوش، بدون در نظر گرفتن گردۀ جوش
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب
Joint Photographic Experts Group, JPEG
استاندارد قالب پرونده و الگوریتم/ خوارزمی استاندارد سازمان جهانی استاندارد و اتحادیۀ بین‏المللی مخابرات برای تصاویر ثابت، که به دلیل قابلیت‌های عالی فشرده‏سازی بسیار رایج است
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
سطح یک درزه
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
دامنۀ کامل حرکت مفصل که با زاویه‌سنج اندازه‌گیری می‌شود
حوزه موضوعی: اَرتاپزشکی
نرخی که دو یا چند شرکت حمل‌ونقل برای حمل بار و مسافر در محدودۀ مشخصی از خطوط یکدیگر درمورد آن توافق می‌کنند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
joint reconstruction
برداشتن و جایگزین کردن سطح مفصل برای بازگرداندن عملکرد آن
حوزه موضوعی: اَرتاپزشکی
joint replacement
قرار دادن برسازه در محل مفصل ازطریق جراحی
حوزه موضوعی: مهندسی پزشکی
بخشی از اتصال که باید در جایی که قطعات کمترین فاصله را با یکدیگر دارند، جوش داده شود
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب
گروهی از درزه‏های کم‌وبیش موازی
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
فاصلۀ میان درزه‏ها در یک دسته درزۀ خاص
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
ستادی ویژۀ فرماندهی مشترک، فرماندهی مخصوص، فرماندهی مشترک تابع، نیروی رزمی مشترک یا عنصر عملیاتی تابع که نقش مرکز هماهنگ‌کنندۀ نیروها و یگان‌های متفاوت را بر عهده دارد اختـ .سِم JS
حوزه موضوعی: علوم نظامی
joint straightener
ماشینی که انتهای ریل و وصله‌ها را به‌طور قائم خم می‌کند تا سطح خط را صاف نگه دارد
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
دو یا چند دسته درزه که همدیگر را قطع می‌کنند و ممکن است هم‏سن باشند یا نباشند
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
افسران مرکز عملیات فرماندهی که با توجه به اهمیت و ترتیب تقدم هدف‌ها، اقدام به گزینش هدف‌هایی می‌کنند که انهدام آنها برای موفقیت عملیات ضرورت دارد
حوزه موضوعی: علوم نظامی
برنامه‌ای که شامل نرخ مشترک نیز هست
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
ریل‌بندی که زیر درز پیچی قرار می‌گیرد متـ . ریل‌بند درز، تراورس درز ریل
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
طول مشخصی از شبکۀ ریلی که دو یا چند شرکت بهره‌برداری ریلی از آن استفاده می‌کنند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
رگه‏ای کوچک در یک درزه
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
joint venture 1
واحد تجاری جدید یا قراردادی که به ‌‌دنبال توافق چند شرکت یا فرد برای انجام یک فعالیت تجاری بزرگ و پرخطر مشخص و تسهیم درآمد‌ها و هزینه‌ها برای مدت‌زمان مشخص تشکیل می‌شود
حوزه موضوعی: اقتصاد
joint venture 2
توافق چند شرکت یا فرد برای انجام یک فعالیت تجاری بزرگ و پرخطر مشخص که ممکن است صرفاً در قالب قرارداد باشد یا منجر به تشکیل یک واحد تجاری جدید بشود و در طی آن درآمدها و هزینه‌ها برای مدت‌زمانی مشخص بین طرف‌ها تقسیم می‌شود
حوزه موضوعی: اقتصاد
joint welding sequence
welding sequence
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب
ویژگی سنگی که درزه‏های فراوانی دارد
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی