واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 211
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
J magnitude
قدر عبوری از پالایۀ جِی
حوزه موضوعی: نجوم‌
نوعی جوش شیاری که به شکل نیم‌لاله است
حوزه موضوعی: جوشکاری و آزمایش‌های غیرمخرب
jabber
جریان پیوستۀ داده‏های تصادفی که در نتیجۀ برخی خرابی‌ها به شبکه منتقل می‏شود
حوزه موضوعی: مهندسی مخابرات
jabbering
ارسال جریان پیوستۀ داده‏های تصادفی به شبکه، در نتیجۀ برخی خرابی‌ها
حوزه موضوعی: مهندسی مخابرات
نوعی مادگی که با اتصال دو شاخه یا چندشاخه به آن اتصال الکتریکی برقرار می‏شود
حوزه موضوعی: مهندسی مخابرات
jack arch 1
flat arch 1
حوزه موضوعی: معماری و شهرسازی
jack arch 2
flat arch 2
حوزه موضوعی: معماری و شهرسازی
jack pool
استخر مجهز به دستگاه تولید موج
حوزه موضوعی: عمومی
هرنوع بینه‌بَری که به‌صورت غیرفنی انجام شود
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
فرمول‌دار
حوزه موضوعی: ریاضی
نام تجارتی حوضچه‏ای که از اطراف آن آب با فشار به داخل پاشیده می‏شود
حوزه موضوعی: عمومی
jagged
laciniate
حوزه موضوعی: زیست‌شناسی- علوم گیاهی
برداشتن گوِه‌ای از روی پا برای اصلاح بدشکلی پا
حوزه موضوعی: اَرتاپزشکی
نسبت تعداد وسایل نقلیه به واحد طول در هنگام راه‏بندان
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری-جاده‌ای
ویژگی افزاره یا سامانه‌ای که در برابر اختلال ‌اثرپذیر نیست یا اثرپذیری آن ناچیز است
حوزه موضوعی: علوم نظامی
وسیله‏ای که برای ایجاد نشانک‌های غیرمطلوب در دستگاه گیرنده یا مختل کردن ارتباط به کار می‏رود
حوزه موضوعی: علوم نظامی
داربَر سبک دوغلتکی که معمولاً با یک دکل و بازو بر روی کامیون سوار می‌شود و برای داربَری و بارگیری به‌کار می‌رود
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
jammer logging
عملیات بینه‌بَری با استفاده از بینه‌کش که در آن بینه‌ها تا فاصلۀ صد متر از محل قطع کشیده می‌شوند
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
نشانک الکترونیکی ناخواسته‌ای که معمولاً در سامانه‌های مخابراتی همراه با نشانک صدا یا تصویر دریافت می‌شود و آن را مخدوش می‌کند متـ . پارازیت parasite
حوزه موضوعی: علوم نظامی
دوره‌ای از هوای ملایم در اواخر ژانویه در ایالات متحده که معمولاً هرساله برگشت می‌کند و این دوره در شمال شرق ایالات متحده بارزتر و در غرب میانه کمتر بارز است
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
January, janvier (fr.)
نخستین ماه سال میلادی، بعد از دسامبر و قبل از فوریه
حوزه موضوعی: عمومی
janvier (fr.)
January
حوزه موضوعی: عمومی
برداشتن گوِه‌ای از کف پا برای اصلاح بدشکلی پا
حوزه موضوعی: اَرتاپزشکی
jar burial, pithos burial
هرگونه تدفین در ظروف سفالی مانند خمره‌های بزرگ و کوچک یا تکه‌های خمره یا خمره‌های شکسته
حوزه موضوعی: باستان‌شناسی
آزمونی برای تعیین نوع مادۀ منعقدکننده و چندۀ بهینۀ آن در تصفیۀ آب
حوزه موضوعی: مهندسی محیط‌زیست و انرژی
jaw
هریک‌ از دو ساختار استخوانی‌ در بیشتر مهره‌داران‌ که‌ تعیین‌کنندۀ حدود دهان‌ است‌ و دندان‌ها در آن‌ قرار دارند متـ . آرواره‌
حوزه موضوعی: پزشکی-دندان‌پزشکی
jaw clutch
dog clutch
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
jaw's harp
jew's harp
حوزه موضوعی: موسیقی
jealousy
هیجانی منفی در یک رابطۀ سه‌سویه شامل حسود و محبوب و رقیب که بین حسود و رقیب شکل می‌گیرد
حوزه موضوعی: روان‏شناسی
حداکثر مقدار جِرم هر توده با دمای مشخص که در برابر گرانش پایدار است
حوزه موضوعی: نجوم‌ رصدی و آشکارسازها