واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 1046
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
تیره‌ای از خلنگ‌سانان درختچه‌ای یا درختی با هجده سرده و حدود 500 گونه که در مناطق گرمسیری و نیمه‌گرمسیری می‌رویند؛ برگ‌های همیشه‌سبز آنها ساده و معمولاً براق با آرایش متناوب یا مارپیچی و در حاشیه دندانه‌دار است؛ گل‌هایشان معمولاً بزرگ و صورتی یا سفید و زیبا و اغلب دارای بویی نافذ است و کاسۀ گل آنها پنج کاسبرگ یا بیشتر دارد و جام گل آنها نیز پنج‌پر است
حوزه موضوعی: زیست‌شناسی- علوم گیاهی
سوارکار حرفه‌ای که در مسابقات اسب‌دوانی شرکت می‌کند
حوزه موضوعی: ورزش
نگاه کنید به: اسب‌دوانی
حوزه موضوعی: ورزش
frequency agility
تغییر در بسامد حامل یک رادار بر مبنای تَپ/ پالس به تَپ/ پالس در محدودۀ یک باند بسامد
حوزه موضوعی: علوم نظامی
print 1
یکی از زیرگزینه‏های پرونده که برای چاپ پروندۀ مورد نظر به کار می‏رود متـ . چاپ کردن
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
double printing
شیوه‏ای در چاپ فیلم که در آن با بر هم‏ نهادن دو نسخۀ منفی یا مثبت فیلم، نسخه‏ای ترکیبی به دست می‏آید
حوزه موضوعی: سینما و تلویزیون
imbibition printing, dye-transfer process, hydrotype process
روشی قدیمی در چاپ فیلم رنگی که در آن با استفاده از سه لایۀ رنگی، تصویر رنگی به دست می‏آید
حوزه موضوعی: سینما و تلویزیون
فرایند چاپ نسخۀ مثبت از روی نسخۀ منفی فیلم که روزانه برای بازبینی و تصحیح انجام می‏شود
حوزه موضوعی: سینما و تلویزیون
3d printing, additive manufacturing, AM
فرایند خلق اشیای سه‌بعدی که با آن می‌توان هر شیئی را که تصویر سه‌بعدی رقمی دارد ایجاد کرد
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
چاپ محدودی که هریک از نسخه‌های آن شماره دارد
حوزه موضوعی: علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی
چاپی از یک اثر که نسخه‌های آن شماره‌گذاری ‌شده و به امضای پدیدآور یا تصویرگر رسیده است
حوزه موضوعی: علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی
نگاه کنید به: کلید چاپ صفحه
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
نگاه کنید به: چاپ
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
limited edition
چاپ‌ شمار معدود، گاه نفیس و شماره‌گذاری‌شده، از یک اثر
حوزه موضوعی: علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی
signed limited edition, signed edition, autographed edition
چاپ محدود با امضای نویسنده یا تصویرگر
حوزه موضوعی: علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی
positive printing
چاپ نسخه‏ای از فیلم که دارای تصویر مثبت است
حوزه موضوعی: سینما و تلویزیون
negative printing
چاپ نسخه‏ای از فیلم که دارای تصویر منفی است
حوزه موضوعی: سینما و تلویزیون
printer
دستگاه خروجی رایانه که اطلاعات نوشتاری یا نگاره‏ای را بر سطح کاغذ یا مواد دیگر چاپ کند
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات، مهندسی مخابرات
دستگاهی برای چاپ فیلم یا جلوه‏های ویژه با استفاده از ابزارهای نوری/ اپتیکی
حوزه موضوعی: سینما و تلویزیون
چاپگری که با پرتاب ذرات جوهر بر کاغذ نقش ایجاد کند
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات، مهندسی مخابرات
receipt printer
نوعی افزاره که برای مشتری رسید چاپ می‌کند
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
چاپگری که در آن اطلاعات یک سطر یکجا چاپ شود
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات، مهندسی مخابرات
dot matrix printer
چاپگری که در آن حرف یا نماد، ماتریسی از نقاط است و بر این نقاط مرکب افشانده یا ضربۀ همراه با مرکب وارد شود
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات، مهندسی مخابرات
چاپگری که متن یک صفحه را یکجا چاپ کند
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات، مهندسی مخابرات
چاپگری که در آن از پرتوِ لیزر برای نشاندن جوهر بر کاغذ استفاده شود
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات، مهندسی مخابرات
نگاه کنید به: اثر منتشرنشده
حوزه موضوعی: علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی
bagging 2
هرنوع منسوجی که در زمان انبارش یا در حین حمل محصول، برای محافظت، بر روی آن می‌کشند
حوزه موضوعی: مهندسی بسپار- مجموعة بسته‌بندی
کشیدن لایه‌ای از فیلم (film) ناتراوا بر بخش بدون پوشش و درزبندی لبه‌های آن برای ایجاد خلأ
حوزه موضوعی: مهندسی بسپار- مجموعة بسته‌بندی
boulevard
خیابانی پهن که در وسط آن درخت و گل و گیاه وجود داشته باشد
حوزه موضوعی: عمومی
container end frame, end frame
هریک از سازه‌های بارگُنج که عمود بر محور طولی دو سر آن است
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی