واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 1959
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
افراد شاغل در بخش سلامت فارغ از نوع و رشتۀ آموزشی، وضعیت استخدامی، نوع فعالیت صف یا ستاد و محل فعالیت آنها اعم از دولتی و خصوصی
حوزه موضوعی: مدیریت سلامت
repertory
1. مجموعۀ آثار موسیقایی مربوط به زمان یا مکانی خاص 2. مجموعۀ ‌آثاری که یک نوازنده یا خواننده یا سازگان/ ارکستر یا رهبر سازگان در سابقۀ کاری خود دارد و به‌طور معمول بخشی از آن را برای اجرا انتخاب می‌کند متـ . مجموعه‌آثار اجرایی
حوزه موضوعی: موسیقی
مجموعۀ آهنگ‌های سنتی موجود در یک فرهنگ موسیقایی که از آن به‌عنوان الگویی برای اجرا یا بداهه‌پردازی استفاده می‌شود متـ . مجموعه‌آثار اجرایی الگو
حوزه موضوعی: موسیقی
جایی که در آن فعالیت هنری انجام می‏شود
حوزه موضوعی: عمومی
جلساتی که معمولاً در کنار گردهمایی‌ها برای طرح مشکلات علمی یا بررسی موضوع‌های مورد بحث در گردهمایی و ارائۀ راه‏حل‌های آنها، با همفکری و همکاری شرکت‏کنندگان، تشکیل می‏شود
حوزه موضوعی: عمومی
مجموعه‌ای از فعالیت‌های ساختمند و گروهی با هدف کشف و یادگیری موضوع‌هایی از آینده و قضاوت دربارۀ آنها
حوزه موضوعی: آینده‌پژوهی
در کشتی‌سازی‌ها، کارگاهی که در آن افزاربندی می‌کنند
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
کارگاهی که در آن قهوه را برشته می‌کنند
حوزه موضوعی: علوم و فنّاوری غذا- قهوه‌پژوهی
casting bay, foundry shop
محلی که در آن قطعات ریختگی، فلزی یا شیشه‌ای ساخته یا تولید می‌شود
حوزه موضوعی: مهندسی مواد و متالورژی
viroplasm, factory area, viroplasmic matrix, virus factory
بخشی از میان‌یاختۀ یاخته‌های آلوده به ویروس که همتاسازی یا گردایش ویروس‌ها در آن انجام می‌شود
حوزه موضوعی: زیست‌شناسی-میکرب‌شناسی
sex worker, sex labourer
شخصی که در یک سوداگری جنسی در مقابل پول یا بدون آن مورد استثمار قرار می‌گیرد
حوزه موضوعی: مطالعات زنان
labor-intensive
ویژگی فعالیت‌هایی تولیدی که در آنها نسبت کار نیروی انسانی به به‌کارگیری ماشین‌آلات بیشتر است
حوزه موضوعی: مدیریت-مدیریت پروژه
شخصی که رهبری گروه تولید فیلم را بر عهده دارد و معمولاً فکر نهفته در فیلم و شکل نهایی اثر از اوست
حوزه موضوعی: سینما و تلویزیون
نظامی سیاسی که در آن «پرولتاریا»، طبقۀ کارگر یا طرفداران آن، حکومت می‌کنند
حوزه موضوعی: علوم سیاسی و روابط بین‌الملل
محل یا بنگاهی که می‌توان از آن نیروی کار تأمین کرد
حوزه موضوعی: م. پروژه، نظامی
committee, comité (fr.)
هیئت رسیدگی به موضوعی خاص که اعضای آن موظف‏اند پس از بررسی موضوع، نتیجه را برای تصمیم‏گیری به مرجع بالاتر گزارش دهند
حوزه موضوعی: عمومی
sex work, sex labour
استثمار شدن در یک سوداگری جنسی در مقابل پول یا بدون آن
حوزه موضوعی: مطالعات زنان
مأمور رسمی یک دولت یا سازمان بین‌المللی
حوزه موضوعی: علوم سیاسی و روابط بین‌الملل
forwarder 1
شخصیت حقیقی یا حقوقی که به نیابت از فرستنده ترتیب حمل کالا و تشریفات اداری مربوط به آن را بر عهده می‏گیرد
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
سازمان یا هستاری که میان چند فراهم‌‌سازِ خدمات اَبری رابطه ایجاد می‌کند و آن را حفظ می‌کند تا کاربر بتواند به‌طور پیوسته به خدمات ارائه‌شده به‌وسیلۀ چند فراهم‌ساز دسترسی داشته باشد
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
freight forwarder
فرد یا شرکتی که به نیابت از فرستنده اموری مانند ترخیص کالا و ذخیرۀ جا را بر عهده می‌گیرد
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
شخص یا سازمانی که بین فرهنگ مقصد و فرهنگ گردشگر به شکل‌های متفاوت ارتباط برقرار می‌کند
حوزه موضوعی: گردشگری و جهانگردی
عاملی که با برقراری ارتباط میان راه‌حل‌های موجود و بخش‌ها و فنّاوری‌های دیگر خلأهای اطلاعاتی و دانشی را از میان بر می‌دارد
حوزه موضوعی: مدیریت فنّاوری
فرد یا مؤسسه‏ای که جا و تجهیزات و سایر تسهیلات مورد نیاز کاروان‌های عمده‏فروش را دربستی اجاره می‌کند و در مقابل دریافت کارمزد در اختیار آنها قرار می‌دهد
حوزه موضوعی: گردشگری و جهانگردی
بخش اداری یک حکومت یا سازمان بین‌المللی
حوزه موضوعی: علوم سیاسی و روابط بین‌الملل
تشریفات اداری مربوط به ارسال محموله
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
خرید و فروش سهام و کسب اطلاعات مربوط ‌به سرمایه‌گذاری ازطریق وبگاه اینترنتی متـ . ای‌ـ‌کارگزاری e-brokerage
حوزه موضوعی: رایانه و فنّاوری اطلاعات‏
بخشی از دستگاه دولت که برای ارائۀ خدمات به گروه‌های اجتماعی و اقتصادی خاص تأسیس می‌شود
حوزه موضوعی: علوم سیاسی و روابط بین‌الملل
Adjutant General's Corps
بخشی از ستاد نیروهای مسلح که مجری طرح‌های مربوط به مدیریت نیروهای انسانی است * مصوب فرهنگستان اول
حوزه موضوعی: علوم نظامی
نگاه کنید به: انرژی
حوزه موضوعی: فیزیک‏