واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 4788
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 44787
Camelopardalis, Cam, Giraffe
صورت فلکی کم‌نوری در شمال آسمان، مجاور دو صورت ذات‌الکرسی و برساوش
Camelus bactrianus
گونه‌ای از تیرۀ شتریان و راستۀ زوج‌سم‌سانان به رنگ خاکستری-قهوه‌ای و با دو کوهان هرمی و پاهایی سخت و خشن که برای راه‌پیمایی در بیابان‌های صخره‌ای آسیا مناسب است
cameo 1
نگاه کنید به: cameo appearance
cameo 2
نگاه کنید به: cameo lighting
cameo appearance, cameo 1, cameo role
حضور کوتاه‌مدت یک بازیگر معروف در فیلم
انداختن نور بر روی بازیگران با پس‌زمینۀ تیره برای تأکید و برجسته کردن آنها
cameo role
نگاه کنید به: cameo appearance
وسیله‌ای دارای دهانه‌ای مجهز به عدسی یا سامانه‌ای از عدسی‌ها که نور از آن عبور می‌کند و بر روی صفحۀ حساس، تصویر ایجاد می‌شود متـ . دوربین 2
camera angle, camera position, camera view
میدان دید عدسی دوربین نسبت به موضوع یا رویداد صحنه
camera card, shot list, shot sheet, crib card
برگه‌ای شامل فهرست نماهای صحنه که راهنمای تصویربردار است
مجموعه‌ای از عوامل فنی که مسئولیت کارهای مربوط به فیلم‌برداری را بر عهده دارند
camera lucida
وسیله‌ای متشکل از یک منشور بازتابان که برای طراحی و رونگاری از مناظر و چهره‌ها و غیره به کار می‌رود
camera movement
جابه‌جایی‌های دوربین فیلم‌برداری یا ویدئویی برای نشان‌ دادن صحنه یا متناسب با حرکت بازیگران برای دستیابی به بهترین تصویر مورد نظر
دوربین اولیه که در آن تصویر حقیقی شی‌ء روی دیوارۀ مقابل عدسی مشاهده می‌شد
camera operator 1, cameraman 1
در تلویزیون، شخصی که در فرایند تولید فیلم وظیفۀ تصویربرداری را بر عهده دارد و معمولاً زیر نظر مدیر تصویربرداری کار می‌کند
camera operator 2 ,cameraman 2
در سینما، شخصی که در فرایند تولید فیلم، وظیفۀ فیلم‌برداری را بر عهده دارد و معمولاً زیرنظر مدیر فیلم‌برداری کار می‌کند
camouflage
استفاده از مواد طبیعی یا الکترونیکی یا مصنوعی برای پوشاندن افراد یا تجهیزات یا مکان‌های راهکنشی با هدف فریب دشمن
اقداماتی که نیروهای خودی انجام می‌دهند تا با استفاده از مواد طبیعی یا مصنوعی، افراد یا مواضع راهکنشی خود را از دیدبانی دشمن حفظ کنند و بدین‌ترتیب باعث گمراهی و سردرگمی دشمن شوند
اقامتگاهی ارزان‌قیمت که مسافران با استفاده از چادر یا کاروانک در آن اقامت می‌کنند متـ . اردو
نوعی تخت که غالباًً از آن در سفر استفاده شود
camp car, outfit car, dormitory car, bunk car
واگنی با امکانات اقامتی برای استراحت کارگران و کارکنان در محل کارگاه نصب خط
camp-on, camp-on-busy, camp 2
تسهیلات یا خدماتی که به برخوان امکان می‌دهد تا زمانی که خط یا تجهیزات ارتباطی مورد درخواست مشغول است، در نوبت قرار گیرد
رشته‌عملیات متوالی که با هدف شکست ‌دادن دشمن در زمان و منطقه‌ای معین انجام می‌شود و از ویژگی‌های آن تمرکز بر شیوۀ جابه‌جایی نیرو، فریب دشمن، پشتیبانی خدمات رزمی، اجرای عملیات روانی و توجه به مسائل فرهنگی و اجتماعی است
سرده‌ای از گل‌استکانیان علفی یکساله و دوساله و چندساله با حدود 300 گونه که بومی نواحی معتدل شمالی و مدیترانه‌ای و کوه‌های مناطق گرمسیری هستند، گل‌های آنها زنگوله‌ای و معمولاً آبی‌ است و بسیاری از آنها به‌عنوان گیاهان زینتی پرورش داده می‌شوند
تیره‌ای از کاسنی‌سانان (Asterales) که دارای جام پیوستۀ لوله‌ای یا استکانی یا قیفی یا استوانه‌ای یا چرخی‌شکل هستند
camphor
ماده‌ای سفید و نیمه‌شفاف با بوی نافذ که از چوب درخت کافور به دست می‌آید و دمای ذوب آن 179 درجۀ سلسیوس و دمای جوش آن 209 درجۀ سلسیوس است
camphor essential oil
نگاه کنید به: oil of camphor
سرده‌ای از پیچ‌اناریان درختچه‌ای یا درختی کوچک معمولاً بالارونده با دو گونه که در مناطق گرمسیری و نیمه‌گرمسیری آسیا و امریکای شمالی می‌رویند؛ گل‌های این گیاهان درشت با جام قیفی-استکانی و میوۀ آنها به‌صورت پوشینۀ بلند و شکوفاست؛ برگ‌های این گیاهان متقابل و شانه‌ای فرد با برگچه‌های دندانه‌دار است
camptodromous
ویژگی نوعی رگ‌بندی شانه‌ای که در آن رگبرگ‌های دومین به حاشیه برگ نمی‌رسند
campus area network, CAN
شبکه‌ای حاصل از اتصال شبکه‌های محلی در فضای محدود جغرافیایی، مانند مدرسه یا پایگاه نظامی