واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 1281
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 65413
سامانه‌ای که برای تشخیص سود ناخالص، هزینۀ هریک از اقلام موجود در صورت‌غذا را محاسبه و از قیمت فروش آن کسر می‌کند متـ . هزینه‌یابی ‌منو
← هزینه‌یابی صورت‌غذا
single room supplement
هزینۀ اضافی اقامت در یک اتاق دونفره یا بیشتر بدون هم‌اتاقی
هزینه‏ای که مالک کشتی بابت استفاده از اسکله پرداخت می‏کند
excess-baggage charge
کل مبلغی که مسافر برای اضافه‌بار خود می‌پردازد
← هزینۀ پست الکترونیکی
cargo handling charges
مجموع هزینه‌هایی که برطبق قرارداد برای بارورزی پرداخت می‌شود
salve charge, salvage charges
← پاداش بازگردانی
هزینه‏ای که مالک یا شرکت کشتی‌رانی برای استفاده از بندر به ادارۀ بندر می‏پردازد
هزینه‌ای که بابت پال‌کشی در بندر باید پرداخت
electronic postage, e-postage
مبلغی که ارسال‌کنندۀ نامه‌های الکترونیکی تجاری می‌پردازد تا مطمئن شود نامه‌اش از صافی‌های هرزنامه‌ها می‌گذرد و به دست گیرندگان می‌رسد متـ . هزینۀ ای‌ـ‌پست
هزینه‏ای که شرکت مخابرات محلی، برای استفاده از خطوط دسترسی، از مشترکان به‌صورت ماهیانه و در ازای مدت‏زمان استفاده از آن خطوط اخذ می‏کند
هزینۀ انجام فعالیت براساس دیرش شکستۀ آن که، به‌سبب افزایش منابع در زمان‌شکنی، در قیاس با هزینۀ عادی بسیار بیشتر است
هزینه‌ای که بابت سبک‌سازی پرداخت می‌شود
مبلغی که ماهانه برای نگهداری و خدمات کاشانه از ساکنان آن دریافت شود
voyage costs
هزینه‌های یک سفر مشخص شامل سوخت مصرفی، هزینه‌های بندری، عوارض آبراه، یدککشی، دستمزد خدمه، نگهداری، تعمیرات، بیمه، کالاهای مصرفی و روغن‌های مصرفی
هزینۀ انجام یک فعالیت در دیرش عادی
هزینه‌ای که به‌طور مشترک برای انجام فعالیت‌های مختلف اما در قالب یک پروژه صرف شود
بخشی از هزینه‌ای که کاربر خدمات مخابراتی باید بپردازد و با مصرف واقعی خدمات مخابراتی متناسب است و براساس تعداد، مدت، فاصله یا زمان تماس تعیین می‌شود
کمترین هزینه‌ای که، صرف‌نظر از حجم و وزن، برای حمل یک محموله از مبدأ به مقصد مشخص پرداخت می‌شود
cost of quality, CQ
هزینه‌ای که برای رسیدن به کیفیت موردنظر صرف می‌شود و معمولاً مشتمل بر هزینۀ برنامه‌ریزی و واپایش و تضمین کیفیت است
allowable cost
هزینه‌‌ای منطقی که با معیارهای پذیرفته‌شده و شرایط پیمان انطباق دارد
هزینه‌ای که مستقیماً و به‌طور خاص برای انجام یک فعالیت مشخص برآورد می‌شود
actual cost, AC 2
مجموع هزینه‌های صرف‌شده برای انجام یک فعالیت در یک بازۀ زمانی مشخص متـ . هزینۀ واقعی کار انجام‌شده actual cost of work performed اختـ . هوکا ACWP
← هزینۀ واقعی
هر دستگاه یا سامانه یا سامانۀ فرعی یا واحد عملکردی مستقل
هر جزء مشخص از بوم‌سازگان، شامل هرگونه یا گروهی از گونه‌ها و هر کارکرد یا مشخصۀ بوم‌سازگان یا زیستگاه یا زیمان خاص
هر اتم یا مولکول یا یون یا زوج‌یون (ion-pair) یا رادیکال یا همتافت یا واحد مشابهی که از لحاظ ایزوتوپی و سازه‌ای متمایز و قابل شناسایی باشد
kernel of a linear transformation, linear transformation kernel
فرمول‌دار