واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 2330
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
ماشینی که ریل‌بندها را در طول خط و در فاصله‌های پیش‌بینی‌شده قرار می‌دهد متـ . تراورس‌گذار
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
ابزاری برای محکم نگه داشتن ریل‌بند در هنگام کوبیدن میخ متـ . تراورس‌گیر
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
one-man tie tongs, tie tongs
ابزاری یکنفره متشکل از دو قلاب لولاشدۀ نوک‌تیز و دو دسته برای بیرون کشیدن یا جاگذاری ریل‌بند که هر دو دستۀ آن در دستان یک نفر قرار می‌گیرد متـ . تراورس‌گیر دستی
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
ابزاری دونفره متشکل از دو قلاب لولاشدۀ نوک‌تیز و دو دسته برای بیرون کشیدن یا جاگذاری ریل‌بند که هر دستۀ آن در دستان یک نفر قرار می‌گیرد متـ . تراورس‌گیر دونفره
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
ابزاری برای ایجاد شعاع مناسب در ریل به‏منظور نصب آن در قوس مسیر
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
نگاه کنید به: ماشین ریل‏ساب
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
rail punch, rail drill
ابزاری مکانیکی که با حرکت تفنگی، در جان ریل سوراخ ایجاد می‏کند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
rail stretcher, rail pulling device
ابزاری جک‏مانند که با آن فاصلۀ دو سر ریل در محل درز تنظیم می‏شود
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
ابزاری دستی یا ماشینی که در طول خطوط بی‏درز حرکت می‏کند و با ایجاد شعلۀ آتش باعث افزایش درجۀ حرارت آن می‏شود
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
piston ring, ring 2
هریک از حلقه‌های فلزی که در یکی از شیارهای روی دیوارۀ خارجی پیستون قرار دارد تا از نفوذ روغن به محفظۀ احتراق یا درزبندی محفظۀ احتراق جلوگیری کند متـ . حلقۀ پیستون
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
pinned piston ring, pinned ring
نوعی رینگ پیستون که با استفاده از مهار رینگ پیستون از حرکت چرخشی آن در داخل شیار پیستون جلوگیری می‌کنند متـ . حلقۀ پیستون مهارشده
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
نگاه کنید به: رینگ تراکم پیستون
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
dykes ring, dykes piston ring
رینگ تراکمی که برای درزبندی بهتر و جلوگیری از لرزش آن مقطعش آن را پله‌ای می‌سازند متـ . حلقۀ تراکم پله‌ای
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
piston compression ring, compression ring
رینگی که در بالاترین شیار پیستون قرار دارد و سبب آب‌بندی محفظۀ احتراق و انتقال حرارت از پیستون به بدنۀ سیلندر می‌شود متـ . حلقۀ تراکم پیستون، رینگ تراکم، حلقۀ تراکم
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
بالاترین رینگ تراکم پیستون که دیوارۀ بیرونی آن را برای درزبندی بهتر شیب‌دار می‌سازند متـ . حلقۀ تراکم زاویه‌ای
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
grooved compression ring
رینگ تراکمی که برای روغن‌کاری بهتر دارای شیار است متـ . حلقۀ تراکم شیاردار
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
نگاه کنید به: رینگ روغن پیستون
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
oil control ring, oil scraper ring, scraper ring, oil ring
رینگی که در پایین‌ترین شیار پیستون قرار دارد و مانع از نفوذ روغن به محفظۀ احتراق می‌شود و در حرکت روبه‌پایین پیستون، روغن را از دیوارۀ سیلندر پاک می‌کند متـ . حلقۀ روغن پیستون، رینگ روغن، حلقۀ روغن
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
بخشی از سطح خارجی پیستون در زیر تاج که شیارهای رینگ پیستون در آنجا قرار دارند متـ . حلقه‌خور پیستون
حوزه موضوعی: قطعات و اجزای خودرو
درآوردن ریه با جراحی
حوزه موضوعی: پزشکی