واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 1286
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 44787
growth failure, failure to grow
هرگونه نارسایی و خلل در الگوی طبیعی رشد فرد
growth hormone-secreting adenoma, somatotrope adenoma, somatotroph adenoma, eosinophilic adenoma
تودغده‌ای در غدۀ زیرمغزی که هورمون رشد را بیش از اندازه ترشح می‌کند
growth layer
لایه‌ای از چوب یا پوست که ظاهراً در خلال یک دورۀ رشد به ‌وجود می‌آید
growth loss
کاهش رشد درختان براثر عوامل مخرب مانند حشرات و بیماری‌ها و آب‌و‌هوا
growth monitoring
روشی برای برآورد رشد مناسب کودکان که درعین‌حال تأثیر تغذیه و بیماری‌ها را نشان می‌دهد
growth pattern
الگویی کلی که روند رشد جسمی فرد را نشان می‌دهد
growth rate
افزایش اندازۀ بدن در واحد زمان
growth ring
شکل حلقوی لایۀ رشد در برش عرضی درختان
growth spurt
دورۀ هشت تا بیست‌وچهارماهه در دورۀ بلوغ که در طی آن میزان رشد به حداکثر می‌رسد
growth stage
هر مرحلۀ مشخص از دورۀ زندگی موجود زنده
growth-and-yield model
مجموعه‌ای از روابط که به‌صورت معادلاتی در برنامه‌های رایانه‌ای گنجانده میشود و بر مبنای شرایط ابتدایی تشکیل توده، برآوردی از رشد آن در آینده و نحوۀ مدیریت آن ارائه می‌دهد
growth-ring boundary
محدودۀ بیرونی حلقۀ رشد
grub out, grubbing
بیرون کشیدن یا پاک‌سازی زمین از کنده یا ریشه ازطریق نمایان‌سازی و قطع ریشه
دستگاهی مکانیکی شبیه گاوآهن که گیاهان را با ریشه از خاک بیرون می‌آورد
نوعی غذای کم‌قوام که با پختن غلات یا مغزها در آب یا شیر تهیه می‌شود
تیره‌ای از راستۀ درناسانان با جثۀ بزرگ و گردن و پاهایی طویل که پرهای زینتی خاکستری یا سفید دارند
پرندگانی با اندازه‌های متفاوت که شکل منقارشان نیز با توجه به نوع غذایشان با هم متفاوت است و پرهای زینتی‌شان دارای سایه‌ای از رنگ‌های سیاه و خاکستری و قهوه‌ای است
gruppetto, gruppo, groppo, turn 1
یک پیکرۀ تزیینی چهارنتی که در آن نغمۀ اصلی و دو نغمۀ مجاور آن به‌تناوب اجرا می‌شوند
Grus japonensis
گونه‌ای از تیرۀ درنائیان و راستۀ درناسانان با بدن سفید و گردن سیاه و تاج قرمز
گونه‌ای از تیرۀ درنائیان و راستۀ درناسانان با بدن سفید و نقابی به رنگ قرمز تیره در اطراف منقار و چشم‌ها؛ نوک منقار این پرنده دندانه‌دار است
گونه‌ای از درنائیان و راستۀ درناسانان که در ناحیۀ سر پرهای تیرۀ مایل به قرمزی شبیه به کلاهخود دارد
گونه‌ای از تیرۀ درنائیان و راستۀ درناسانان با گردنی کاملاً سیاه
گونه‌ای از تیرۀ درنائیان و راستۀ درناسانان با گردن کشیده و سیاه و پشت کاملاً سفید
Grus, Gru, Crane
صورت فلکی آسمان نیمکرۀ جنوبی، در همسایگی صورت بزرگ ققنوس، که قدر پرنورترین ستارۀ آن 1/7 است
GSP
نگاه کنید به: good storage practice
فضولات پرندگان دریایی که ازنظر فسفر و نیتروژن غنی است
guaranteed tour
گشتی که اگر تا مهلت مقرر لغو نشود، برگزاری آن تضمین شده است
guaranty, warranty
تعهد سازنده یا فروشندۀ کالا در قبال خریدار برای ارائۀ خدمات پس از فروش در طی مدت مشخص متـ . ضمانت
یکی از دو یاختۀ روپوستی تمایزیافته که باز و بسته شدن دهانۀ روزنه را تنظیم می‌کند
guard log
نگاه کنید به: laterolog