واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 2504
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
برهم‌خوردن توازن بوم‌سازگان
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
گوناگونی اجتماعات زیستی که با یکدیگر و با محیط فیزیکی و شیمیایی خود برهم‌کنش دارند
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
مطالعۀ برهم‌کنش‌ها و تحولات ناشی از فعالیت‌های اقتصادی انسان و زیست‌بوم‌هایی که این فعالیت‌ها در آنها، در طول زمان و در گسترۀ مکان، صورت می‌گیرد
حوزه موضوعی: اقتصاد
نسبت بین بهره‌وری در ترازهای تغذیه‌ای پی‌درپی در یک شبکۀ غذایی که معمولاً به‌صورت درصد بیان می‌شود
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
مطالعۀ تبدیل انرژی در درون بوم‌سازگان
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
هر جزء مشخص از بوم‌سازگان، شامل هرگونه یا گروهی از گونه‌ها و هر کارکرد یا مشخصۀ بوم‌سازگان یا زیستگاه یا زیمان خاص
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
هریک از گونه‌های مختلفی که آشیان‌های مشابهی را در بوم‌سازگان‌های مشابه در جاهای مختلف اشغال می‌کنند
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
ecological evaluation, eco evaluation
کاربرد روش‌هایی برای بررسی ویژگی‌های یک منطقه از منظر نیاز یا عدم نیاز به حفاظت از محیط طبیعی آن
حوزه موضوعی: مهندسی محیط‌زیست و انرژی
افزایش انبوه و سریع یک اندامگان در غیاب موانع طبیعی رشد و تولیدمثل آن
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
قرار گرفتن اندامگان‌های غیرانسانی در معرض یک عامل شیمیایی یا پرتونگاشتی یا زیستی
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
هرگونه عامل زیست‌محیطی که بر موجودات زنده تأثیر می‌گذارد
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
ecological gradient, ecocline
تغییر تدریجی یک بوم‌سازگان و شبیه شدن آن به بوم‌سازگان دیگر به‌نحوی‌که مرز مشخصی میان این دو وجود نداشته باشد
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
گروهی از گونه‌ها با نیازهای بوم‌شناختی مشابه
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
گونه‌ای که نیاز خاصی دارد و حضورش در یک منطقه حاکی از تأمین این نیاز است
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
کیفیت یک بوم‌سازگان طبیعی که در آن فرایندهای بوم‌شناختی طبیعی با برخورداری از تنوع ژنی و گونه‌ای و بوم‌سازگانی ضامن پایداری آن در آینده‌اند
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
ecological justification
ارائۀ دلیل مبنی ‌بر ضرورت حفظ طبیعت به‌طوری‌که بقای حیات انسان را امکان‌پذیر سازد
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
نگاه کنید به: ظرفیت تحمل 1
حوزه موضوعی: مهندسی محیط‌زیست و انرژی
نگاه کنید به: بوم‌زبان‌شناسی
حوزه موضوعی: زبان‏شناسی
ecological pyramid, food pyramid 1, Eltonian pyramid
نموداری هرمی‏ که ساختار تغذیه‏ای هر بوم‏سازگان را برحسب انرژی یا تعداد یا زی‏تودۀ ترازهای تغذیه نشان می‏دهد
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی
هریک از گروه‌های درون‏گونه‏ای که براساس ویژگی‌های بوم‏شناختی قابل تفکیک هستند
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی
مطالعه‌ای تحلیلی که در آن واحد تحلیل به‌ جای فرد، جمعیت یا گروه‌های افراد است
حوزه موضوعی: علوم سلامت
رشته‌ای از مراحل متوالی که در طی آن گروهی از اندامگان‌ها در یک اجتماع به حالت تعادل نهایی یا اوج می‌رسند
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
ecological system
ecosystem
حوزه موضوعی: زیست‏شناسی
منطقه‌ای که ترکیب طبیعی بالقوه و خاصی از یک اجتماع و خاک و سیمای منظر و اقلیم را دارد
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
تعیین ارزش پولی برای یک هستار بوم‌شناختی مانند گونه یا زیستگاه یا منظر
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
1. مجموعۀ ویژگی‌های اجتماعات و بوم‌سازگان‌های بوم‌شناختی که به هر دلیل برای انسان ارزشمند تلقی می‌شوند 2. خصوصیت قابل‌اندازه‌گیری یک اجتماع زیستی یا بوم‌سازگان
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
فردی که به مطالعه در حوزۀ بوم‌شناسی می‌پردازد
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
ecologist 2
فردی که طرفدار پیگیر حفظ تعادل بین موجودات زنده و محیط‌زیست آنها است
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
مطالعۀ روابط موجودات زنده با محیط و عاد‌‌ت‌ها و طرز زندگی آنها متـ . بوم‏شناخت
حوزه موضوعی: عمومی
فعالیت افراد و سازمان‌های علاقه‌مند به حمایت از محیط‌ زیست
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏