واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 4788
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 44787
فردی که با استفاده از نامۀ الکترونیکی یا پیام‌فوری یا با ارسال پیام به یک وبگاه یا گروه گفت‌وگو (discussion group) برای افراد مزاحمت ایجاد می‌کند که نوعی جرم به حساب می‌آید متـ . رایاآزارگر
cyberstalking
آزار افراد با استفاده از نامۀ الکترونیکی یا پیام فوری یا ازطریق ارسال پیام به یک وبگاه یا گروه گفت‌وگو (discussion group) که نوعی جرم به‌ حساب می‌آید
ایجاد محیط مجازی برای عمل جراحی یا آموزش و برنامه‌ریزی و حتی عمل جراحی واقعی بر روی انسان یا حیوان
حمله‌ با قصد قبلی، عمدتاً با انگیزۀ سیاسی، به اطلاعات و سامانه‌های رایانه‌ای و برنامه‌های رایانه‌ای و داده‌ها
کسی که با قصد قبلی، عمدتاً با انگیزۀ سیاسی، به اطلاعات و سامانه‌های رایانه‌ای و برنامه‌های رایانه‌ای و داده‌ها حمله می‌کند
خرابکاری ازطریق رایانه یا در سامانه‌های رایانه‌ای
سخت‌افزار یا اجزایی مکانیکی که در بدن انسان کار گذاشته می‌شود و به‌عنوان میانا بین دستگاه اعصاب مرکزی و رایانۀ متصل به آن عمل می‌کند
سرقت داده‌ها از رایانۀ شخصی یک کاربر وب، هنگامی که او در حال بازدید از یک وبگاه است
cyborg, CYBernetic ORGanism
موجودی که بخشی از آن انسان و بخش دیگرش ماشین است
تیره‌ای از بازدانگان که ظاهری نخل‌مانند و برگ‌های شانه‌ای بلند دارند
cycle cancellation
متوقف کردن دورۀ لقاح برون‌تنی در نتیجۀ پاسخ تخمدانی ضعیف
احتمال باردار شدن در حین اقدامات انجام‌شده در یک دورۀ قاعدگی که به درصد بیان می‌شود
صورت‌غذایی که اقلام آن تا پایان یک دورۀ معین هر روز تغییر می‌کند و پس از آن چرخه تکرار می‌شود متـ . منوی چرخه‌ای
cycle of sedimentation, sedimentary cycle
توالی فرایندها و شرایط مرتبط با هم که در تشکیل یک نهشتۀ رسوبی تکرار می‌شود
cycle speed, overall trip speed
سرعت متوسط رفت‌وبرگشت در حمل‌ونقل، بدون احتساب توقف در مبدأ و مقصد و توقف‌های بین راه
مجموع زمان‌های تنظیم حرکت در تقاطع در یک نوبت
نظریۀ مربوط به پوشش گیاهی کامل که به‌جای تغییرات تک‌جهتی بر تغییرات چرخه‌ای تأکید می‌کند
cyclic corrosion testing, CCT
نوعی آزمون خوردگی شتاب‌یافته که در یک محفظۀ بسته و در شرایط خشک و مرطوب مشابه با شرایط واقعی انجام می‌شود
خم حاصل از حرکت نقطه‌ای از یک دایره که بر خم مفروضی، بدون لغزش، می‌غلتد
داده‌های مربوط به جهت یا زمان که مقیاس اندازه‌گیری آنها چرخه‌ای است
یکی از روش‌های غذادهی که در آن کل غذای یک روز فرد به‌طور پیوسته در مدت‌زمانی معین از روز به وی داده می‌شود
cyclic group
گروهی که همۀ اعضای آن توان‌های صحیح یک عضو مشخص گروه هستند
cyclic magnetization
شرایطی که در آن نیروی مغناطنده به‌صورت دوره‌ای بین دو مقدار حدی تغییر می‌کند
cyclic permutation, circular permutation, cycle permutation
جای‌گشتی از یک مجموعۀ مرتب نمادها که نماد اول را به نماد دوم، دوم را به سوم، ... و آخر را به اول می‌فرستد
cyclic pitch control
فرمانی که به‌کمک آن خلبان برای حرکت بالگرد به طرفین و عقب و جلو می‌تواند گام هریک از پره‌های چرخانه را جداگانه تغییر دهد
cyclic polygon, inscribed polygon
یک چندضلعی که همه رأس‌هایش بر یک دایره واقع باشند
فرایندی برای بازبینی مخدوش نبودن بستک داده
نهشته‌ شدن انواع مختلف رسوبات در یک توالی منظم تکراری
cyclic total parenteral nutrition
نوعی تغذیۀ وریدی که عموماً بین دوازده تا هجده ساعت به‌طور پیوسته ادامه دارد و سپس برای شش تا دوازده ساعت قطع میشود
تقاضایی که برحسب وضعیت اقتصادی یا شرایط زمانی، یعنی در فصول مختلف سال، به‌طور منظم تغییر می‌کند