واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 4667
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
pressure tendency, barometric tendency
مقدار و چگونگی تغییر فشار در دورۀ زمانی معین
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
pressure test
تحت فشار قرار دادن محفظة فشار مانند کپسول‌ها و تنة هواگرد تحتِ‌فشار برای تعیین مقاومت و میزان نشتی هوا از آن
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
pressure water reactor
pressurized water reactor
حوزه موضوعی: فیزیک‏
pressure wave
همان موج P است که با توجه به نوع تنش‌های به‌وجودآورندۀ آن به این نام نیز خوانده می‏شود
حوزه موضوعی: ژئوفیزیک
pressure-fall centre, centre of falls
نقطۀ بیشینۀ کاهش فشار جوّ در بازۀ زمانی معین
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
pressure-gradient force, pressure force
نیروی ناشی از تفاوت فشار داخل یک شاره
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
pressure-relief valve, PRV
نگاه کنید به: شیر فشارمثبت
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
pressure-rise centre, centre of rises
نقطۀ بیشینۀ افزایش فشار جوّ در بازۀ زمانی معین
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
هواگردی که برای پرواز در ارتفاعات بالا طراحی و ساخته شده است و در هر ارتفاعی از پرواز همة بخش‌های آن، از جمله اتاقک و انبار کالا، تحت فشاری معادل سطح دریا یا نزدیک به آن قرار می‌گیرند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
محل استقرار سرنشینان هواگرد که فشار آن، با متراکم کردن فشار هوای بیرون و راندن آن به داخل، بیش از فشار بیرون است
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
pressurized water reactor, pressure water reactor
واکنشگاه/ رآکتوری که در آن از آب سبک تحت‌ِفشار برای کندسازی نوترون و خنک ‌کردن سامانه استفاده می‌شود اختـ . واف PWR متـ . رآکتور آب تحتِ‌فشار
حوزه موضوعی: فیزیک‏
فرایند جمع بستن دامنۀ انرژی لرزه‏ای روی سطح زمان سیر و نسبت دادن آن به رأس سطح، یعنی نقطه‏ای با کوتاه‌ترین زمان سیر
حوزه موضوعی: ژئوفیزیک
prestige
اعتبار و ارزش و احترامی که فرد به‌دلیل موقعیت شغلی یا اقتصادی یا اجتماعی یا فرهنگی در جامعه از آن برخوردار است
حوزه موضوعی: جامعه‌شناسی
چارچوبی از معیارهای اجتماعی که به یک فرد یا یک گروه در یک جامعۀ خاص حیثیت می‌بخشد
حوزه موضوعی: جامعه‌شناسی
تعیین قیمت اقلام شاخص در صورت‌غذا
حوزه موضوعی: گردشگری و جهانگردی
prestigious
ویژگی شخص یا گروهی که دارای حیثیت باشد
حوزه موضوعی: جامعه‌شناسی
نقشه‌ای که متصدیان پیش از شروع بارچینی به کارگران بارچینی می‌دهند
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
presumed author
attributed author
حوزه موضوعی: علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی
ویژگی آنچه گوینده آن را دانش مشترک بین خود و شنونده فرض می‏کند
حوزه موضوعی: زبان‏شناسی
آنچه گوینده آن را دانش مشترک بین خود و شنونده فرض می‏کند
حوزه موضوعی: زبان‏شناسی
presuppositional
مربوط به پیش‏انگاشت
حوزه موضوعی: زبان‏شناسی
preterm birth
premature birth
حوزه موضوعی: علوم سلامت
preterm neonate, premature neonate
نوزادی که قبل از اتمام 37 هفتگی حاملگی (259 روز) متولد شده باشد
حوزه موضوعی: علوم تشریحی، علوم سلامت
1. فرایندهایی برای کاهش یا حذف یا سرشت‌گردانی آلاینده‌های فاضلاب غیرخانگی قبل از تخلیۀ آن به شبکۀ جمع‌آوری فاضلاب 2. فرایند تصفیه‌ای که آب را برای فرایندهای اصلی تصفیه آماده می‌کند
حوزه موضوعی: مهندسی محیط‌زیست و انرژی
prevailing wind
بادی که سمت دیدبانی‌شدۀ آن در دورۀ زمانی معین بیشترین فراوانی را دارد متـ . باد غالب سمت باد بیش‏وز، سمت باد غالب prevailing wind direction
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
نگاه کنید به: باد بیش‏وز
حوزه موضوعی: علوم جَوّ
prevalence
تعداد کل موارد جدید و قدیم ابتلا به بیماری یا وقوع رویدادی در یک جامعه در یک دورۀ زمانی مشخص
حوزه موضوعی: پزشکی
prevalence rate
نسبت تعداد افراد مبتلا به یک بیماری خاص به کل جمعیت، در یک دورۀ زمانی معین
حوزه موضوعی: پزشکی
prevalence study
نگاه کنید به: مطالعۀ مقطعی
حوزه موضوعی: علوم سلامت
جلوگیری از ابتلا به بیماری
حوزه موضوعی: پزشکی