واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 408
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
crown length
فاصلۀ عمودی نوک‌ تاج تا پایین‌ترین شاخۀ زنده، بدون احتساب شاخه‌های هرز
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
attenuation length
مسافتی که دامنۀ موج پس از پیمودن آن به 37 درصد مقدار اولیه‌اش کاهش می‌یابد
حوزه موضوعی: فیزیک‏
absorption length
مسافتی که در فرایند جذب در طی آن شدت تابش به e/و1 شدت فرودی کاهش یابد
حوزه موضوعی: فیزیک‏
طول مجموع خطوط یک شبکۀ ریلی
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
طول مشخصی از شبکۀ ریلی که دو یا چند شرکت بهره‌برداری ریلی از آن استفاده می‌کنند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل ریلی
heliocentric longitude
مختصه‌ای بر روی دائرة‌البروج که، از صفر تا 360 درجه، اندازه‌گیری می‌شود و مبدأ آن نقطة اعتدال بهاری است متـ . طول خورمرکز
حوزه موضوعی: نجوم‌
heliographic longitude
مختصه‌ای که ناظر زمینی آن را بر مبنای یک نصف‌النهار معیار بر روی خورشید اندازه‌گیری می‌کند متـ . طول خورنگاشتی
حوزه موضوعی: نجوم‌
نگاه کنید به: طول خورشیدمرکز
حوزه موضوعی: نجوم‌
نگاه کنید به: طول خورشیدنگاشتی
حوزه موضوعی: نجوم‌
طول کشتی در تراز سطح تماس آب با بدنه، از سینه تا پاشنه، که مبدأ محاسبات برطبق قوانین است
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
meander length
فاصلۀ میان دو بخش متناظر و متوالی در یک رودپیچ
حوزه موضوعی: زمین‏شناسی
interval time
مدت‌زمان بین خاموش شدن چراغ سبز و روشن شدن چراغ قرمز
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری-جاده‌ای
طولی که بر پایۀ محور زمین‌مغناطیسی تعیین می‌شود
حوزه موضوعی: ژئوفیزیک
wave crest length, crest length, crest width
درازای موج در امتداد ستیغ آن
حوزه موضوعی: اقیانوس‌شناسی
design queue length
طولانی‌ترین صف پیش‌بینی‌شده برای وسایل نقلیه در خط عبوری خاص یا همۀ خطوط عبور در تقاطع در زمان اوج جریان شدآمد
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری
weaving length
طول قسمتی از مسیر که حرکت ضربدری در آن انجام می‌شود
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری-جاده‌ای
duration 2
مدت زندگی گیاه یا بخشی از آن
حوزه موضوعی: زیست‌شناسی- علوم گیاهی
Fried length
نگاه کنید به: طول همدوسی
حوزه موضوعی: نجوم‌ رصدی و آشکارسازها
طول لبۀ بدنه در تاخوردگی‌های درز
حوزه موضوعی: علوم و فنّاوری غذا‏
cover hook length, end hook lengh
طول لبۀ در در موازات تاخوردگی‌های درز
حوزه موضوعی: علوم و فنّاوری غذا‏
کل جابه‌جایی طولی شناور در هنگام گردش
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
فاصلۀ دو چرخ موازی
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری-جاده‌ای
road miles, road kilometers
طول راه که در امتداد خط محور آن اندازه‏گیری می‌شود
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل درون‌شهری-جاده‌ای
circuit length
طول مسیری که جریان در تونل مداربسته طی می‌کند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
fetch length, fetch 1
طول ناحیۀ موجگاه
حوزه موضوعی: اقیانوس‌شناسی
field length
مسافت لازم برای نشست‌وبرخاست و شتاب ـ ایست و برخاست نافرجام هواگَرد و دیگر موارد مندرج در کتابچۀ راهنمای پرواز
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
balanced field length, BFL
طول باندی که در آن مسافت برخاست با مسافت اضطراری برابر باشد
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
unbalanced field length
طول باندی که در آن مسافت برخاست با مسافت اضطراری برابر نباشد
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
landing run, landing roll
مسافتی که هواپیما در طول حرکت، از لحظۀ نشست بر روی زمین تا نقطۀ توقف یا خروج از باند پرواز، طی می‏کند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
abscissa, x-coordinate
مختص x (افقی) یک نقطه (y و x) در دستگاه مختصات دوبعدی متـ . طول 2
حوزه موضوعی: ریاضی