واژه‌نامه فرهنگستان زبان و ادب فارسی


واژه‌گزینی از کارهای کلیدی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است. شورای این فرهنگستان پس از بررسی،‌ گفت‌وگو، و رای‌زنی‌های بسیار، اصول و ضوابط واژه‌گزینی را بر پایه 60 سال پیشینه واژه‌گزینی در ایران، در نشست پنچاه و هشتم (1373/7/11) و یکصد و پانزدهم (1376/4/2) در نه اصل به تصویب رساند. بر این پایه، تاکنون 13 دفتر با نام «فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان» منتشر شده است. این واژه‌ها که تا پایان دفتر سیزدهم به نزدیک 45 هزار می‌رسند، با اجازه فرهنگستان زبان و ادب فارسی (نامه شماره 306 / 1120 تاریخ 1395/2/6) در اینجا ارائه شده‌اند. در این فرهنگ، تعریف واژه، مترادف، ارجاع،‌ صورت اختصاری واژه بیگانه،‌ و صورت اختصاصی واژه فارسی با قابلیت جست‌وجو در دسترس کاربران است.




a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z

شماره واژه‌ها با این حرف: 4299
شمار همه واژه‌‌های واژه‌نامه: 60646
نگاه کنید به: آویزه‏برداری
حوزه موضوعی: پزشکی
نگاه کنید به: آویزآماس
حوزه موضوعی: پزشکی
نگاه کنید به: آموزش پرواز پایه
حوزه موضوعی: علوم نظامی
continuous fire
آتشی که با آهنگ یکنواخت و بدون هیچ توقفی برای تنظیم یا تصحیح آتش اجرا می‌شود
حوزه موضوعی: علوم نظامی
distributed fire
آتشی که در منطقۀ هدف پخش می‌شود تا بیشترین کارایی را در پی داشته باشد
حوزه موضوعی: علوم نظامی
flanking fire
آتشی که عمود بر پهلوی دشمن گشوده می‌شود
حوزه موضوعی: علوم نظامی
covering fire, suppressing fire
آتشی که برای حمایت از سربازانی تدارک دیده می‌شود که در محدودة سلاح‌های سبک دشمن هستند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
grazing fire
آتشی که تقریباً موازی با سطح زمین اجرا میشود و مرکز مخروط آن از یک‌متری سطح زمین تجاوز نمی‌کند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
friendly fire
آتشی که براثر آن نیروهای خودی به‌صورت اتفاقی یا اشتباهی کشته یا زخمی شوند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
on-call fire, on-call
آتش طرح‌ریزی‌شده‌ای که با درخواست یگان‌های پشتیبانی‌شونده بر روی هدف‌های معین اجرا میشود
حوزه موضوعی: علوم نظامی
suppressive fire
آتشی که سامانۀ سلاح دشمن یا اطراف آن را نشانه میرود تا عملکرد آن‌ را تحت‌الشعاع قرار دهد
حوزه موضوعی: علوم نظامی
آتشی که از پیش برنامه‌ریزی و علیه اهداف یا منطقۀ هدفِ مشخص در زمان تعیین‌شده و برای مدت معین اجرا میشود
حوزه موضوعی: علوم نظامی
searching fire
آتشی که با تغییر پی‌درپی ارتفاع لولۀ توپ در عمق مواضع دشمن اجرا میشود
حوزه موضوعی: علوم نظامی
fire for effect, FFE
حجم آتشی که باید به سمت هدف اجرا شود تا نتیجۀ مطلوب به دست آید
حوزه موضوعی: علوم نظامی
assault fire
نوعی آتش که سربازان حمله‌کننده در هنگام نزدیک شدن به دشمن اجرا می‌کنند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
battery 1
یگانی راهکنشی و اجرایی در واحدهای توپخانه که در یگان‌های پیاده و سایر رسته‌های نظامی معادل گروهان است
حوزه موضوعی: علوم نظامی
نوعی اختلال در مهار تکانه که در آن فرد بارها سهواً و عمداً آتش می‌افروزد
حوزه موضوعی: روان‏شناسی
فرد دچار آتش‌بارگی
حوزه موضوعی: روان‏شناسی
fire line/ fireline
هر نواری از زمین که برای مهار گسترش آتش از هرگونه مواد آتش‌گیر پاک شده باشد
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
نوعی آتش‌بُر ناقص که با شتاب به‌عنوان ابزاری اضطراری برای جلوگیری از گسترش حریق احداث می‌شود
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
cease fire
وضعیتی که در آن مبادلۀ آتش بین دو نیروی متخاصم به‌طور موقت پایان داده ‏شود
حوزه موضوعی: علوم نظامی
مانعی که با دست یا ابزارهای مکانیکی برای توقف یا کند کردن گسترش آتش ساخته می‌شود و در پناه آن عملیات مهار حریق را هدایت می‌کند
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
دیوارۀ مقاوم در برابر حرارت که موتور هواگَرد را از سایر قسمت‌های آن جدا می‌کند
حوزه موضوعی: حمل‌ونقل هوایی
فرمانی مربوط به واپایی سلاح که نشان‌دهندۀ وضعیتی است که در آن با سامانه‌های سلاح تنها باید به هدفی که متخاصم شناخته شود شلیک کرد
حوزه موضوعی: علوم نظامی
فرمانی مربوط به واپایی سلاح که نشان‌دهندۀ وضعیتی است که در آن با سامانه‌های سلاح باید به هدفی که غیرخودی یا ناشناس شناخته شود شلیک کرد
حوزه موضوعی: علوم نظامی
فرمانی مربوط به واپایی سلاح که نشان‌دهندۀ وضعیتی است که در آن سامانه‌های سلاح باید در دفاع از خود و در اجرای دستور رسمی شلیک کنند
حوزه موضوعی: علوم نظامی
fire shelter, forest fire shelter
ازجمله تجهیزات حفاظتی شخصی که آتش‌نشانان در هنگام حریق برای حفاظت خود از شعله‌های آتش به کار می‌برند
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏
حفره یا گودالی باستانی که در آن آتش روشن می‌کردند
حوزه موضوعی: باستان‌شناسی
نوعی قایق، دارای تجهیزات آتش‏نشانی
حوزه موضوعی: حمل‏ونقل دریایی
انباشته‌ای از مواد آتش‌زا که برای آتش‌نشان‌ها بسیار خطرناک است
حوزه موضوعی: مهندسی منابع طبیعی- محیط‌زیست و جنگل‏