در يك كتاب با صحافي دستي ، به رشته ها يا نوارهايي گفته مي شود كه به وسيله ي صحاف ، در شيارهايي كه بر عطف جْزوُك ها ايجاد گرديده جا داده شده ، تا بدين وسيله از برجستگي هاي ناشي از كوژبندها كاسته شود .

---

كتاب يا اثر انتشاراتي ديگري كه جلد ، روپوش ، يا صفحات آن بر اثر قرارگرفتن طولاني مدت در معرض تابش مستقيم نور خورشيد يا منبع نوري قدرتمند ديگر ، دچار رنگ پريدگي يا تغيير رنگ شده . اين وضعيت بر قيمت كتاب در بازار كتاب هاي قديمي و مستعمل اثر مي گذارد .

---

نگاه كنيد به : crash

---

رايانه ي بسيار بزرگ و سريعي كه قابليت انجام ميليون ها فرمان در ثانيه را دارد ، و عمدتاً در نهادهاي دولتي و مراكز پژوهشي مهم و در دانشگاه هاي بزرگي كه به پردازش حجم عظيمي از داده ها مي پردازند مورد استفاده قرار مي گيرد . مقايسه كنيد با : mainframe minicomputer microcomputer

---

نوعي ريزنمود شفاف به شكل كارت ، با ضريب فروكاست بيش تر از ريزبرگه هاي استاندارد ( تا 400 تصوير در يك صفحه ي 15*10سانتيمتر ، به جاي تعداد معمول 48 تا 60 تصوير ) ، ولي كم تر از فراريزبرگه .

---

نگاه كنيد به : superscript

---

نويسه اي كه كمي بالاتر از سطر ، نوشته يا چاپ مي شود؛ مثل « عدد فرازين » ( superior numeral ) كه براي اشاره به پانوشت يا پي نوشت مورد استفاده قرار مي گيرد . مقايسه كنيد با : subscript نيز نگاه كنيد به : reference mark

---

چيزي كه بر بالا يا بر سطح بيروني يك شيء نوشته ، چاپ ، يا حك مي شود؛ بويژه نام و/ يا نشاني كه بر بيرون يك پاكت يا بسته درج مي گردد .

---

چيز كهنه يا منسوخ شده كه با چيز نوين يا جاري ، جايگزين مي شود . در مجموعه هاي كتابخانه اي ، فقره هاي خارج از رده را ، اگر داراي ارزش تاريخي باشند ( مثل ويراست هاي قديمي سالنماها و انتشارات آماري ) حفظ مي كنند .

---

مسئوليت نظارت بر عملكرد يك يا چند نفر يا دستگاه ، براي اطمينان از اين كه وظايف كاري ، به درستي و خوبي انجام مي شوند . شخصي كه مسئوليت « نظارت » ( supervise ) را بر عهده دارد ، « سرپرست » ( supervisor ) ناميده مي شود .

---

نيز نگاه كنيد به : supplement

---

مطالب اضافي ( گسترده تر از پي افزود ) كه با جلد و صفحه عنوان مجزا ، به منظور تكميل اثري كه قبلاً منتشر شده ( معمولاً به منظور توضيح ، ادامه ، گسترش ، يا روزآمدكردن آن ) ، يا افزودن ويژگي خاصي ( نقشه ، آمار ، اطلاعات راهنما ، . . . ) كه اثر قبلي فاقد آن بوده ، منتشر مي گردد و معمولاً به وسيله ي پديدآورنده ي اصلي و با همان عنوان منتشر مي شود . اگر هزينه ي اين تكمله ها همراه با اثر اصلي محاسبه شده باشد ، تكمله ها به صورت خودكار براي خريداران ارسال مي شوند . در ويراست بعدي ، مطالب تكمله ها بلافاصله به دنبال متن اصلي يا در قالب پيوست ، در اثر مورد نظر گنجانده مي شوند . بيش تر نمايه هاي ادواري چاپي با تكمله هاي ماهانه يا فصلي و با جلد كاغذي ، روزآمد مي گردند و سالانه درهمكرد مي شوند . كوته نوشت : supp . مقايسه كنيد با : continuation در روزنامه ها ، عبارت است از صفحه ، بخش ، شماره ي جداگانه اي علاوه بر شماره ي معمول ، كه معمولاً حاوي موارد خاص مورد علاقه ي مشتركان روزنامه مي باشد . نيز نگاه كنيد به : color supplement Sunday supplement

---

عنواني كه به وسيله ي فهرستنويس ، در توصيف كتابنگاشتي فقره اي كه فاقد « عنوان كامل » در « مأخذ اصلي اطلاعات » ( صفحه ي عنوان يا جايگزين آن ) مي باشد ، ارائه مي شود . عنوان جانشين ممكن است : 1 ) كلمه يا عبارتي باشد كه در جاي ديگري از آن فقره ، يافته شده؛ 2 ) از ارجاعاتي كه به آن اثر داده شده و در منبع ديگري آمده اخذ شده باشد؛ 3 ) بر مبناي ارزيابي دامنه و محتواي اثر ، به وسيله ي فهرستنويس ساخته شده باشد .

---

يك كتابخانه يا يكي ديگر از اعضاي مشاركت كننده در شبكه ي امانت بين كتابخانه اي « اُسي ال سي » كه به درخواست هاي كتابحانه هاي ديگر براي امانت دادن مواد برگشت پذير پاسخ مي دهد . در داده پايگاه « ورلد كت » نمادهاي سه حرفي « اُسي ال سي » كه مربوط به عرضه كنندگان است ، با حروف بزرگ در قسمت نمايش موجودي ( كه به ركورد كتابنگاشتي مربوط به فقره ي مورد نظر الصاق شده ) ظاهر مي شود . اگر پيش از اين نماد ، علامت $ بيايد ، به معناي آن است كه مؤسسه ي عرضه كننده براي امانت دادن برخي از انواع منابع ، درخواست هزينه خواهد كرد . مقايسه كنيد با : nonsupplier نيز به يك بنگاه انتفاعي گفته مي شود كه در پيشه ي فروش تجهيزات ، اثاثيه و/ يا تداركات به كتابخانه ها و مؤسسات وابسته به آن ها است . برخي از شركت هاي تداركاتي ، خدمات ديگري را نيز در پشتيباني از آماده سازي فني ارائه مي دهند . مقايسه كنيد با : vendor براي مشاهده ي سياهه اي از پيوندها به شركت هاي مرتبط با امور كتابخانه اي در ايالات متحده اينجا را كليك كنيد .

---

آن دسته از كاركنان كتابخانه كه به عنوان كتابدار آموزش نديده اند ، ولي دركي فني از روندها و اقدامات كتابخانه اي به دست آورده اند و هر روز در گردش روند عمليات كتابخانه مشاركت دارند ، اما اختيار تصميم گيري در باب خط مشي ها يا شركت در ديگر فعاليت هايي را كه ماهيت حرفه اي آن ها مربوط به كتابداري است ، ندارند . نيز نگاه كنيد به : paraprofessional

---

نگاه كنيد به : attributed author

---

شخصي كه نامش جايگزين نام يك پديدآورنده ي واقعي گرديده ، با اين هدف كه از حيث مسئوليت پديدآورندگي اثر ، ديگران را فريب دهد .

---

يك اثر يا قسمتي از يك اثر كه به وسيله ي يك مقام مذهبي يا دولتي ، يا با اقدام دادگاه ( معمولاً به اين دليل كه حاوي مطالبي است كه از سوي كساني كه اختيار قانوني بر ممانعت از توزيع عام آن را دارند ، نامطلوب شمرده مي شود ) از انتشار يا گردش به وسيله ي پديدآورنده يا ناشر ، منع مي گردد . نيز نگاه كنيد به : banned book censorship نيز به برگه اي گفته مي شود كه به دليل وجود خطا يا دلايل فني ديگر ، از كتاب يا اثر انتشاراتي ديگر حذف مي شود .

---

اصلي در فهرستنويسي كتابخانه اي كه به موجب آن ، وقتي قواعد جديدي وضع مي شوند فقط مدخل هايي كه پس از تنفيذ اين قواعد ساخته مي شوند با اين قواعد جديد انطباق مي يابند ، و نيازي به فهرستنويسي مجدد موادي كه با قواعد قديمي آماده سازي شده اند ، نمي باشد . به تبعيت از اقدام كتابخانه ي كنگره ، در سال 1967 از سوي تمام كتابخانه هاي ايالات متحده كه « قواعد فهرستنويسي انگلو امريكن » را پذيرفته اند ، اين اصل نيز به عنوان قانون ملي فهرستنويسي پذيرفته شد .

---

گشت وگذار در وب به شيوه ي اكتشافي و رفتن از يك سند به سراغ سند ديگر با استفاده از موتورهاي كاوش ، نمايه هاي وب ، پيوندهاي فرامتني ، ميله هاي مسيريابي ، آيكون ها ، و . . . بدون داشتن هدف مشخص در ذهن . شخصي را كه به اين شيوه مسيريابي مي كند « وبگَرد » ( surfer ) مي نامند . مقايسه كنيد با : browse

---

نام مشتركي كه اعضاي يك خانواده را مشخص مي كند و با نام مادرزادي ( كه ممكن است در ميان بستگان دور و نزديك مشابه باشد و احتمال مشابهت آن با افراد بيرون از خانواده ، زياد است ) متفاوت مي باشد . در فهرستنويسي كتابخانه اي ، مدخل هاي « نام شخصي » با نام خانوادگي آغاز مي شوند ، و شكل نام تابع « كنترل مستند » مي باشد . مترادف با : last name family name نيز نگاه كنيد به : compound surname patronymic

---

جايگزين مورد استفاده به جاي يك فقره ي اصلي؛ مثل نمابر يا فتوكپي سندي كه بسيار كمياب يا شكننده است و نمي توان اصل آن را در اختيار كاربران كتابخانه قرار داد ، يا چكيده يا خلاصه اي كه اطلاعات دلخواه را ، بدون نياز به اين كه خواننده به بررسي كل متن بپردازد ، در اختيار وي مي گذارد . در حفاظت مواد ، مدرك بديل معمولاً با رسانه اي از جنس بادوام تر ساخته مي شود . در فهرست كتابخانه اي ، توصيف ارائه شده در ركورد كتابنگاشتي به مثابه بديل براي اصل فقره عمل مي كند .

---

مطالعه اي كه به شيوه ي علمي انجام شده يا توجيه گرديده و در آن ، داده ها به صورت نظام مند از مجموعه ي منتخبي از مآخذ يا مطلعان گردآوري مي شود . اين نوع مطالعه معمولاً به ترجيحات ، عادات ، اقدامات ، شرايط ، . . . عمومي مي پردازند . نتايج آماري پژوهش هاي پيمايشي معمولاً به صورت نمودار ، جدول ، يا خلاصه ارائه مي شوند . نيز به مرور اجمالي و مختصر وجوه اصلي يك موضوع يا حوزه ي مطالعاتي گفته مي شود . مقايسه كنيد با : questionnaire نيز نگاه كنيد به : user survey

---

در ادبيات و فيلم ، حكايتي است كه خواننده ، بيننده ، يا شنونده را در وضعيتي از عدم قطعيت شديد ذهني و عاطفي نسبت به نتيجه ، يا نسبت به چگونگي واكنش يك يا چند شخصيت در برابر كشف نكته اي كه فقط خواننده يا مخاطبان از آن آگاه اند ، قرار مي دهد . در اين معنا ، مترادف با : thriller نيز نگاه كنيد به : espionage mystery

---

حرف بزرگ تزييني به شكل ايتاليك ، با دست كم يك تاب يا دنباله ي بلند ( كه با هدف تأثير نمايشي ، به آن افزوده مي شد ) . اين حروف عمدتاً در آثاري مورد استفاده قرار مي گرفتند كه براي بازنمايي و نمايش تهيه مي شدند .

---

در صحافي ، عبارت است از قطر ناخواسته ي لبه ي صحافي بدنه ي متني كتاب ، كه بر اثر انباشت نخ هاي مورداستفاده در دوختن ، يا با حايل گذاري بيش از اندازه ايجاد مي شود . اگر چه براي تسهيل در گِردكردن و تقويت ، مقداري بادكردگي مطلوب است ، اما در كتاب هايي كه از چندين جْزوُك لاغر تشكيل مي شوند ، ضخامت اضافي ممكن است مراحل بعدي صحافي را دچار اشكال كند . اگر كاغذ مورد استفاده براي چاپ متن ، كاغذ نرم باشد ، معمولاً مي توان شيرازه را با كوبيدن و « گير اندازي » ( كه موجب مي شود نخ هاي دوخت در كاغذ فرو روند ) جمع كرد؛ اما در مورد كاغذهاي سخت ، فشار بر نخ ها ممكن است موجب پارگي كاغذ شود . بادكردگي را در صحافي دستي مي توان با دوختن جزوك ها به شيوه ي « دوتادوز » كاهش داد .

---

تقسيم يك كلمه به واحدهاي تلفظي ( هجاها ) ، كه در لغتنامه هاي استاندارد با استفاده از نقطه يا نيمخط مشخص مي شود تا نويسندگان ، ويراستاران ، و منشيان بتوانند در انتهاي سطر ، كلمات را تقسيم كنند . بيش تر نرم افزارهاي واژه پرداز داراي امكاني هستند كه اين كار ( شكستن كلمات انتهاي سطر ) را به صورت خودكار انجام مي دهد .

---

طرحواره ي مقولاتي كه بايد در يك درس رسمي به آن ها پرداخته شود ، و با ترتيبي كه بايد در كلاس مورد بحث قرار گيرند ارائه شده اند ، و تكاليف و خواندني هاي مربوط به آن ها نيز ذكر گرديده اند . برخي اعضاي هيئت علمي دانشكده ها و دانشگاه ها طرح درس خود را به صورت درونخطي ( معمولاً بر روي وب ) در دسترس قرار مي دهند ، يا نسخه هاي چاپي از آن را در بخش رزرو كتابخانه مي گذارند .

---

نويسه ، تصوير ، علامت ، شكل ، يا چيزي كه براي بازنمايي يا دلالت بر چيزي ديگر از راه همايندي ، قرار داد ، يا مشابهت ناخواسته ( بويژه با كيفيتي ناملموس يا انتزاعي ) مورد استفاده قرار مي گيرد ( مثل قلب يا گل رز براي « عشق » يا جمجمه و استخوان ضربدري براي « مرگ » ) . اگر از كلمات براي ايجاد چنين تصويري استفاده شود ، نتيجه را « زبان نمادين » ( symbolic language ) مي خوانند .

---

نگاه كنيد به : symposium

---